Kalisz Statüsü

Kalisz Statüsü (Kalisz Tüzüğü), Orta Çağ Polonya’sında Yahudilerin hukuki statüsünü düzenleyen önemli bir imtiyaz belgesidir. 8 Eylül 1264 tarihinde, Büyük Polonya Dükü Dindar Bolesław tarafından Kalisz’de yayımlanmıştır. Polonya’daki Yahudilere kapsamlı hukuki haklar ve korumalar sağlamıştır. Belgeyle Yahudilere can ve mal güvenliği, ticaret ve seyahat özgürlüğü ile ibadet hayatının korunmasına ilişkin çeşitli güvenceler tanınmıştır. Yahudiler ile Hristiyanlar arasındaki uyuşmazlıklarda uygulanacak delil ve yargılama kuralları da düzenlenmiştir. Yahudilerin öldürülmesi veya yaralanması, mezarlıklarının ve ibadethanelerinin tahrip edilmesi gibi fiillere karşı yaptırımlar öngörülmüştür. Ayrıca Yahudilere yönelik kan iftirası niteliğindeki suçlamalara karşı özel koruma sağlanmıştır. Kalisz Statüsü, Yahudi cemaatlerinin belirli iç meselelerinde kendi hukuk ve geleneklerinin uygulanmasına imkân tanıması ve Yahudileri hükümdarın özel koruması altına alması bakımından Orta Çağ Avrupa’sının önemli hukuk belgelerinden biri kabul edilmektedir. Statüdeki hükümler sonraki Polonya hükümdarları tarafından çeşitli tarihlerde yenilendi ve onaylandı. Böylece belge, Polonya’daki Yahudi cemaatlerinin hukuki statüsünün şekillenmesinde uzun süre etkili olmuştur.