Mary Robinson
Mary Robinson (21 Mayıs 1944, Ballina, County Mayo, İrlanda), İrlandalı hukukçu, akademisyen, siyasetçi ve diplomat olup İrlanda’nın ilk kadın Cumhurbaşkanı ve Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak görev yapmıştır. Anayasa hukuku, insan hakları, kadın hakları ve iklim adaleti alanlarındaki çalışmalarıyla uluslararası alanda tanınmaktadır. Trinity College Dublin’de hukuk eğitimi alan Robinson, King’s Inns ve Harvard Hukuk Fakültesinde öğrenim görmüş; 1969 yılında, henüz 25 yaşındayken Trinity College Dublin’de anayasa ve ceza hukuku profesörlüğüne atanmıştır. 1969-1989 yılları arasında İrlanda Parlamentosunun üst kanadı Seanad Éireann’da senatörlük yapmış, bu dönemde kadın hakları, aile hukuku ve medeni özgürlükler alanlarında çalışmıştır. Ayrıca 1979-1983 yılları arasında Dublin Belediye Meclisi üyeliğinde bulunmuştur. 3 Aralık 1990 tarihinde İrlanda’nın yedinci Cumhurbaşkanı olarak göreve başlayan Robinson, bu makama seçilen ilk kadın olmuştur. 12 Eylül 1997’ye kadar sürdürdüğü Cumhurbaşkanlığı döneminde İrlanda’nın toplumsal değişimine, uluslararası görünürlüğüne ve diasporayla ilişkilerinin güçlenmesine katkıda bulunmuştur. Somali ve Ruanda’ya gerçekleştirdiği ziyaretlerle uluslararası insani krizlere dikkat çekmiştir. 1997 yılında Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak atanan Robinson, 2002 yılına kadar bu görevde bulunmuş; uluslararası insan hakları mekanizmalarının güçlendirilmesi ve insan hakları ihlallerinin izlenmesi üzerine çalışmıştır. 1998-2019 yılları arasında Trinity College Dublin’in rektörlüğünü yürütmüş, 2002 yılında Realizing Rights: The Ethical Globalization Initiative adlı girişimi kurmuştur. Ayrıca Oxfam International’ın onursal başkanlığını ve Uluslararası Hukukçular Komisyonunun başkanlığını yapmıştır. Nelson Mandela tarafından 2007 yılında kurulan uluslararası liderler topluluğu The Elders‘ın kurucu üyeleri arasında yer alan Robinson, 2018-2024 yılları arasında topluluğun başkanlığını üstlenmiştir. Kadınların liderlikte temsilini destekleyen Dünya Kadın Liderleri Konseyinin de kurucuları arasında bulunmaktadır. İklim değişikliğinin insan hakları ve toplumsal eşitsizlik üzerindeki etkilerine odaklanan Robinson, 2010 yılında Mary Robinson Foundation – Climate Justice vakfını kurmuş ve 2019 yılına kadar çalışmalarına öncülük etmiştir. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri tarafından 2013 yılında Afrika Büyük Göller Bölgesi Özel Temsilcisi, 2014-2015 yıllarında İklim Değişikliği Özel Temsilcisi ve 2016 yılında El Niño ve İklim Özel Temsilcisi olarak görevlendirilmiştir. İnsan hakları, hukukun üstünlüğü, kadınların eşitliği ve iklim adaleti alanlarındaki çalışmaları nedeniyle çok sayıda uluslararası ödüle layık görülen Robinson, 2009 yılında ABD Başkanlık Özgürlük Madalyası, 2024 yılında ise Tang Ödülü ile onurlandırılmıştır. Uluslararası insan hakları hukuk ve iklim adaleti konularından yoğun çalışmalarımda bulunmuştur.

Yorum yazabilmek için oturum açmalısınız.