Sosyalistlere Karşı Yasa

Anti-Sosyalist Yasa, Almanya İmparatorluğu’nda Şansölye Otto von Bismarck döneminde, sosyal demokrat hareketi ve işçi örgütlenmelerini bastırmak amacıyla 1878’de yürürlüğe konulan yasadır. Resmî adı Gesetz gegen die gemeingefährlichen Bestrebungen der Sozialdemokratie olan yasa, Türkçeye “Sosyal Demokratik Hareketin Kamu Güvenliği Açısından Tehlikeli Girişimlerine Karşı Yasa” şeklinde çevrilebilir. Sosyalistlere Karşı Yasa kapsamında Sosyalist İşçi Partisi’nin (SAP) örgütleri, yayınları ve sendikal faaliyetleri yasaklanmış; sosyalist toplantılar ve örgütlenmeler ağır kısıtlamalara tabi tutulmuştur. Almanya’daki sosyal demokrat hareketin seçimlerde güç kazanması, Bismarck yönetiminin bu hareketi sınırlandırma girişimlerinde etkili oldu. Sosyalist adaylar 1874 Reichstag seçimlerinde oyların %6,8’ini, 1877 seçimlerinde %9,1’ini ve 1878 seçimlerinde %7,6’sını aldı. İki başarısız suikast girişiminin ardından Bismarck, sosyal demokrat hareketi hedef alan yasanın kabul edilmesi için siyasi girişimlerini yoğunlaştırdı. Yasa, 19 Ekim 1878’de Reichstag’da kabul edildi ve 21 Ekim’de imzalandı. Mayıs 1880, Mayıs 1884, Nisan 1886 ve Şubat 1888’de dört kez uzatılan yasa, sosyal demokrat örgütlenmeyi ciddi biçimde sınırlandırdı. Bununla birlikte, sosyal demokrat milletvekillerinin Reichstag’daki varlığı sona ermedi; parti mensupları seçimlere aday olarak katılmayı sürdürdü. Yasak döneminde hareket, yeraltı örgütlenmeleri ve çeşitli yayın kanalları aracılığıyla faaliyetlerini devam ettirdi. Yasanın yürürlükte kaldığı 1878-1890 yılları arasında sosyal demokratlar yoğun baskı ve kovuşturmalarla karşılaştı. Buna rağmen hareketin seçim desteği arttı. 1890 seçimlerinde yaklaşık 1,4 milyon oy ve %19,7 oy oranına ulaşan sosyal demokratlar, en fazla oy alan siyasi hareket hâline geldi. Yasa, yeniden uzatılmayarak 30 Eylül 1890’da yürürlükten kalktı.