31 Ocak – Hukuk Takvimi – Hukuk Tarihinde Önemli Olaylar
|
1729 |
Türkiye’de ilk Türkçe kitap olan Vankulu Lügati Arap alfabesi ile basıldı. |
| 1865 | ABD Temsilciler Meclisi, köleliği yasaklayan yasayı onayladı. |
| 1869 |
Hukukçu ve Belçika’nın 23’üncü Başbakanı Henri Carton de Wiart doğdu. (Ölümü: 6 Mayıs 1951) Hukuk eğitimi gördü. Bir süre avukat olarak çalıştı. 1896 yılında Belçika’nın Temsilciler Meclisine sol kanat Katolik Partisi üyesi olarak seçildi. 1951’de ölümüne kadar Parlamento Üyesi olarak kaldı. 1920-1921 yılları arasında başbakanlık yaptı. 1911-1918 yılları arasında adalet bakanı, 1928-1935 yılları arasında Milletler Cemiyeti‘nde Belçika delegesi olarak görev yaptı. 6 Mayıs 1951’de yaşamını yitirdi. |
| 1913 | Danıştay’ın (Şuray-ı Devlet) 34. başkanı Sait Paşa göreve başladı. |
| 1923 | Türkiye ile İngiltere arasında, Musul’un kime verileceği konusunda çıkan anlaşmazlığın giderilmesi için Milletler Cemiyeti’ne başvurulması karara bağlandı. |
| 1928 | Sovyetler Birliği’nde 30 muhalefet lideri Almatı’ya sürgüne gönderildi. Sürgüne gidenler arasında Lev Troçki de yer aldı. |
| 1931 | Gümrük ve Tekel Bakanlığı kuruldu. |
| 1931 | Yarın gazetesi Başyazarı Arif Oruç ve gazetenin sorumlu müdürü İzmit’te bir yıl hapse mahkûm oldu. |
| 1933 | Sicilya mafyası Cosa Nostra’nın efsanevi liderlerinden biri olan Bernardo Provenzano doğdu. 43 yıl adaletten kaçmayı başaran, 2006 yılında evine düzenlenen operasyonla yakalanıp 20 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum edildi. 13 Temmuz 2016’da cezaevinde iken 83 yaşında öldü. |
| 1934 | Nâzım Hikmet, Nail Vahtedi, Tosun Ömer ve Yonga Ömer beş yıl hapis cezasına mahkûm edildi. |
| 1942 | Öğrencilere sigara içme ve nişan yüzüğü takma yasağı getirildi. |
| 1945 | Eddie Slovik, Amerikalı er rütbesinde asker (II. Dünya Savaşı sırasında firardan dolayı idam edilen tek ABD askeri) (d. 1920) |
| 1946 | Yugoslav Anayasası kabul edilerek Bosna-Hersek, Hırvatistan, Makedonya, Karadağ, Sırbistan ve Slovenya’dan oluşan Yugoslavya Federal Halk Cumhuriyeti kuruldu. Devletin adı 1963 yılında Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti olarak değiştirildi. |
| 1949 | Milli Eğitim Bakanlığı, 15 Şubat’ta başlayacak olan “ilkokullarda ihtiyari din dersleri”ne ilişkin valiliklere tamim gönderdi. |
| 1960 | Hukukçu ve Karadağ Başbakanı Željko Šturanović ünyaya geldi. (Ölümü: 30 Haziran 2014 ) |
| 1961 | Hukukçu ve siyasetçi Filiz Kerestecioğlu Demir doğdu. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi‘nden mezun oldu. 1987’de serbest avukat olarak çalışmaya başladı. 1991’de İsviçre’de Nokta Dergisi’nin temsilciliğinde çalıştı ve bu süreçte İsviçre’de Türkçe ve İngilizce dil öğretmenliği yaptı. 1995 yılında “Kadınlar Vardır” belgesel filminin yapımında görev aldı ve “Kadınlar Vardır” adlı şarkının söz yazarı ve bestecisi oldu. İstanbul Barosu’nda Kadın Hakları Uygulama Merkezi kurucu üyesi oldu ve Dış İlişkiler Komisyonu Sekreterliği yaptı. 2004-2012 yılları arasında Güncel Hukuk Dergisi‘nde Yazı İşleri Müdürlüğü görevini üstlendi. Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi Türk Grubu üyesi olarak görev yaptı. AKPM Ayrımcılıkla Mücadele ve Eşitlik Komisyonu başkan yardımcısı olarak çalıştı. |
| 1962 | Küba, “Marksist-Leninist bir hükümetin Amerikalılararası sistemin ilke ve amaçlarıyla bağdaşmayacağı” gerekçesiyle Amerika Devletleri Teşkilatı’ndan ihraç edildi. ABD’nin ısrarlı girişimleriyle oylanan karar 1’e (Küba) karşı 14 oyla alındı, 6 ülke çekimser kaldı. |
| 1964 | 15 Ocak günü Kıbrıs sorununu görüşmek üzere toplanan III. Londra Konferansı, 19 günlük çalışmanın ardından bir sonuç alınamadan dağıldı. |
| 1973 | Çetin Altan’ın 4,5 yıl hapsi istendi. Karikatürist Turhan Selçuk’u döven 3 polis hapse mahkûm edildi. |
| 1973 |
Devlet Güvenlik Mahkemeleri‘nin kurulmasına ilişkin kanun kabul edildi. |
| 1986 |
Nokta dergisinde, askeri yönetim sırasında siyasi tutuklulara yapılan işkenceler konusunda itiraflarda bulunan polis memuru Sedat Caner, Ankara Cumhuriyet Savcılığı’na teslim oldu; savcılık sorgusunun ardından tutuklanarak cezaevine konuldu. |
| 1986 | Sosya Demokrat Halkçı Parti (SHP) İçel Milletvekili Fikri Sağlar, Türkiye’de 5 yılda 800’den fazla insanın “kayıp” olduğunu söyledi. |
| 1990 | Hukukçu, siyaset adamı ve yazar Mustafa Muammer Aksoy terörst saldırı sonucunda yaşamını yitirdi. (Doğumu: 1917) |
| 2001 | “Beyaz Enerji Operasyonu” adı verilen yolsuzluk soruşturmasını yöneten DGM Savcısı Talat Şalk Dünya Bankası, IMF ve AB temsilcilerinden enerji ihaleleri için bilgi ve belge istedi. Başbakan Bülent Ecevit, “savcı devletin saygınlığına gölge düşürmüştür. Gereken yapılır” dedi. |
| 2001 | Lockerbie faciası davası sonuçlandı. 1988’te bir Amerikan yolcu uçağının İskoçya’nın Lockerbie kasabası üzerinde patlamasıyla 270 kişinin hayatını kaybettiği davada yargılanan iki Libyalıdan biri suçlu, biri suçsuz bulundu. Mahkeme “komplonun fikir, planlama ve uygulamasının Libya kaynaklı olduğu” hükmüne vardı. |
| 2002 | AİHM, 1996’da esrarengiz bir şekilde öldürülen KKTC’li gazeteci yazar Kutlu Adalı’ya ilişkin davaya başladı. Türkiye AİHS’nin dokuz maddesini ihlal etmekle suçlanıyor. Kutlu Adalı’nın eşi İlkay Adalı ifadesinde cinayetten Türkiye ve KKTC’yi sorumlu tuttu. |
| 2004 | Türk Lirasından 6 sıfır atılması ve Türkiye Devleti para biriminin Yeni Türk Lirası olmasını öngören yasa, Resmi Gazetede yayımlandı. |
| 2005 | Dünyaca ünlü pop yıldızı Michael Jackson hakkında, 13 yaşındaki bir çocuğa tacizde bulunduğu gerekçesiyle dava açıldı. |
| 2006 | Şili’nin tarihindeki ilk kadın devlet başkanı Michelle Bachelet kabinedeki 20 bakanlığın yarısına kadınları atadı. |
| 2006 | Abdullah Öcalan’ın avukatlarından İrfan Dündar, müvekkilinin yeniden yargılanmaya ilişkin dilekçesini, bu konuda yetkili olan Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesine göndererek başvuruda bulunduğunu bildirdi. |
| 2008 |
AİHM, Türkiye’nin, Özgür Ülke gazetesi okuduğu ve Med TV izlediği gerekçesiyle disiplin soruşturmasıyla görev yeri değiştirilen Hakim Mehmet Emin Albayrak’a tazminat ödemesine karar verdi |
| 2014 |
221 gündür komada olan Berkin Elvan’ın ölümü ile ilgili 7 polis ifade verdi. |
| 2020 | Birleşik Krallık Avrupa Birliği’nden ayrıldı. |
| 2025 | İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu hakkında, 20 Ocak tarihinde katıldığı bir programda İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Akın Gürlek ve ailesiyle ilgili kullandığı ifadeler nedeniyle ‘Tehdit’ ve ‘Terörle mücadele eden kişileri hedef göstermek’ iddiasıyla başlatılan soruşturma ile 27 Ocak‘ta yaptığı konuşması nedeniyle ‘Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs’ ve ‘Adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs’ iddiasıyla hakkında başlatılan soruşturmalar kapsamında Çağlayan’daki Adliye Sarayında ifade verdi. |
| 2025 | Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’na muhalefet” iddialarıyla tutuklanan gazeteciler Gülistan Dursun, Hayri Tunç, Yeni Yaşam Gazetesi çalışanları Enes Sezgin, Osman Akın, Can Papila, Etkin Haber Ajansı (ETHA) editörü Pınar Gayıp, Mücadele Birliği Gazetesi Muhabiri Serpil Ünal ile siyasetçiler Haci Ugiş ile İmam Şenol tahliye edildi. |
| 2025 | ABB Başkanı Mansur Yavaş; Ümit Özdağ, Rıza Akpolat, Ahmet Özer ve Suat Toktaş‘ı Silivri Cezaevinde ziyaret etti: “Hukukta tutuklama en son başvurulacak bir şeydir” Örgüt üyeliği” iddiasıyla tutuklanan ceza hukukçusu Dilek Ekmekçi’ye 2 yıl 1 ay ceza veren mahkeme Ekmekçi hakkında tahliye kararı verdi. |
| 2025 | Av. Dilek Ekmekçi hakkında İstanbul 24. Ağır Ceza Mahkemesi’nde “örgüt üyeliği” iddiasıyla açılan davaya devam edildi. Mahkeme, örgüte yardım etmek gerekçesiyle 2 yıl 1 ay ceza vererek tahliyeye hükmetti. |
| 2025 | Yüksek faizli fon vaadiyle dolandırıcılık yaptığı iddiasıyla İstanbul 41’inci Ağır Ceza Mahkemesi’nde Seçil Erzan‘ın yargılandığı davaya devam edildi. Mahkeme tutukluluğun devamına karar verdi. Denizbank eski genel müdürü Hakan Ateş ile eski genel müdür yardımcısı Mehmet Aydoğdu’nun savunmalarının alınması için haklarında zorla getirme kararı verildi. |
| 2025 | HSK kararıyla ihraç edilen ve 9 yıldır firari olarak aranan eski hakim Yaşar Akyıldız, Ankara’da çıkarıldığı hakimlik tarafından ’silahlı terör örgütüne üye olmak’ suçundan tutuklandı. |
| 2025 | Cumhurbaşkanına hakaret ve kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçlamasıyla Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığınca hakkında başlatılan soruşturma kapsamında gözaltına alınan akademisyen Çiğdem Bayraktar Ör, çıkarıldığı hakimlik tarafından tutuklandı. |
| 2025 | 1 Nisan 1981 tarihi Devlet Denetleme Kuruluna İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun‘da değişiklikler yapıldı. Değişiklik gereğince kurul üyelerine, “görevden uzaklaştırma tedbirinin uygulanmasını yetkili makamlara önerme” yetkisi getirildi. |
|
Milli Savunma Bakanlığı, (MSB) Kara Harp Okulu Sancak Devir Teslim ve Mezuniyet Töreni sonrasında kamuoyuna yansıyan görüntülerin ardından başlatılan idari ve disiplin soruşturmaları kapsamında; “Yüksek Disiplin Kurulu tarafından sıralı 3 disiplin amiri ile Kara Kuvvetleri Yüksek Disiplin Kurulu tarafından 5 teğmene “Silahlı kuvvetlerden ayırma cezası” verildiğini açıkladı. |
|