Dünya Okyanus Günü

Dünya Okyanus Günü, 8 Haziran tarihinde kutlanan özel bir gündür. Birleşmiş Milletler Çevre Kalkınma Konferansı; 3-14 Haziran 1992 tarihleri arasında Rio da Jenerio’da bir araya toplanmış, Birleşmiş Milletler Çevre ve Kalkınma Rio Deklarasyonu‘nu yayınlamış ve Okyanus Günü de bu kapsamda kabul edilmiştir. Kararın alınmasına rağmen henüz resmi olarak kabul edilmemiştir.

Dünya Okyanus Günü, okyanusların dünya üzerindeki yaşam ve vahşi yaşama olan katkısına dikkat çekmek amacıyla gündeme getirilmiştir. Okyanus ve denizlerin, karbonların emilmesinde, iklim değişikliği ile mücadele edilmesinde, güneş enerjisinin dağıtımında stratejik rolleri bulunduğu gerçeğinin vurgulandığı Okyanus Gününde, insan varlığının sürdürülebilmesi için deniz ve okyanusların rasyonel kullanılmasına vurgu yapılmaktadır.

Okyanuslar, bilinen 230 bin ve keşfedilmemiş 2 milyona yakın tür barındırmasından dolayı dünya üzerindeki en büyük yaşam alanı olarak kabul edilmektedir.

Dünyanın yüzde 71’ini kaplayan okyanuslar, iklim değişikliği, plastik ve petrol kirliliği ile aşırı avlanma gibi tehlikelerle karşı karşıyadır.

UNESCO bünyesinde başlatılan, Hükümetlerarası Bilim-Politika Platformu ve Biyolojik Çeşitlilik ve Ekosistem Hizmetleri tarafından oluşturulan Biyolojik Çeşitlilik hakkındaki ilk Küresel Değerlendirme Raporuna (IPBES) göre;  acil bir konu olan okyanuslardaki plastik atık kirliliğinin 1980 yılından beri. on kat arttığı belirtilmektedir. Okyanusların içinde bulunduğu zorlukları, mevcut gidişatı tersine çevirmek için acil ve toplu eylem gerekmektedir. Bu nedenle Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, hazırlık süreci UNESCO Hükümetlerarası Oşinografi Komisyonu tarafından koordine edilen, Sürdürülebilir Kalkınma için Okyanus Bilimi On Yılı’nı (2021-2030) ilan etmiştir. Bu on yıl, bilim ve politika birlikteliği yoluyla uluslararası bilimsel işbirliğini ve okyanusların ve kıyıların sürdürülebilir yönetimini teşvik etmeyi amaçlamaktadır.

2016 yılında Dünya Okyanus Günü Gençlik Danışma Konseyi hayata geçirilmiştir.

Okyanusların günlük yaşamdaki rolüne dikkati çekmek, okyanusu korumak ve deniz kaynaklarını sürdürülebilir şekilde kullanmanın önemini vurgulamak amacıyla 8 Haziran Dünya Okyanus Günü’nün 2020 yılı teması “Sürdürülebilir Okyanus için Yenilik” olarak belirlenmiştir.