19 Ekim – Hukuk Takvimi

 

1216 – Magna Carta sözleşmesini imzalayan İngiltere Kralı Yurtsuz John yaşamını yitirdi.

1433 – İtalyan filozof Marsilio Ficino doğdu.(19 Ekim 1433 – 1 Ekim 1499)

1609 – İngiliz din reformcusu ve siyaset düşünürü Gerrard Winstanley doğdu.

1765 – Pul Kanunu Kongresi Bildirgesi ilan edildi.

1878 – Danıştay’da görev değişimi

Osmanlı dönemi Danıştay başkanlarından Ali Paşa’nın 18 Nisan 1878’de başlayan görev süresi 19 Ekim 1879’da sona erdi ve yerine Ahmet Arifi Paşa geldi.

1922 – İngiltere’nin hukukçu başbakanlarından David Lloyd George iktidardan düştü. 23 Ekim’de Bonar Law kabinesi kuruldu.

1927 – Gazi Mustafa Kemal mülklerini C.H.P.’ye bırakacağını açıkladı.

1927 – 1924 yılında kurulan, komünist “Aydınlık” çevresiyle de irtibatı olan “Amele Teali (Yükseltme) Cemiyeti” kapatıldı, başkanı tutuklandı.

1934 – Mübadele Komisyonu görevini tamamladı.

Anadolu ve Trakya Rumları ile Yunanistan Müslümanlarının mübadelesini düzenlemekle görevli Komisyon 7 Ekim 1923’te kurulmuştu.

1939 – Ankara Antlaşması imzalandı

Fransa, İngiltere ve Türkiye Karşılıklı Yardım Antlaşması 19 Ekim 1939 tarihinde Ankara’da imzalandı. Sovyet Rusya ve Almanya arasındaki yakın ilişkilerinin yarattığı endişeler II. Dünya Savaşı’nın ilk aylarında Fransa, Birleşik Krallık ve Türkiye arasında üçlü savunma ittifakını doğurdu.

1960

6-7 Eylül Olayları ile ilgili dava başladı.

Eşraftan 155 Kürt için sürgün kararı çıkarıldı.

ABD Küba’ya karşı ambargo ilan etti.

1961 – Filipinli hukukçu ve devlet başkanı  Sergio Osmeña (9 Eylül 1878 – 19 Ekim 1961) yaşamını yitirdi.

1972 – İlhan Selçuk, İstanbul Sıkıyönetim Askeri Savcılığı kararıyla gözaltına alındı.

1977 – Atatürk’ün Büyük Söylevinin 50. Yılı

Nutuk’un 50. yılı dolayısıyla Türk Tarih Kurumu ile İstanbul Üniversitesi Atatürk Devrimleri Araştırma Enstitüsünce ortaklaşa düzenlenen ve 17-19 Ekim 1977 günlerinde Ankara’da Türk Tarih Kurumu salonunda yapılan üç günlük seminerin tutanakları “Atatürk’ün Büyük Söylevinin 50. Yılı Semineri-Bildiriler ve Tartışmalar” başlığı altında 1980 yılında Türk Tarih Kurumu yayınları arasında yayınlanmıştır. Kitabın dünya dillerine çevirileri yapılmıştır.

1982 – Darbe Anayasası geliyor

Milli Güvenlik Konseyinin son şeklini verdiği anayasa metni açıklandı. Geçici maddelerle eski parti yöneticilerine 10 yıl siyaset yasağı getiriliyor, anayasanın kabulüyle birlikte Kenan Evren cumhurbaşkanı oluyor.

1988 – İngiltere, IRA mensuplarıyla yapılan röportajların yayımlanmasını yasakladı.

1992 – ÖZDEP kuruldu.

Özgürlük ve Demokrasi Partisi (ÖZDEP), 19 Ekim 1992’de kurulmuş, siyasi hayatı en kısa süren partilerden olmuştur. Anayasa Mahkemesi tarafından 23 Kasım 1993’te kapatılmıştır. ÖZDEP,  Kapatma gerekçesi, programında devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğü aleyhine hükümler bulunması olarak gösterilmiştir. Parti, kapatma kararının sonuçlarından etkilenmemek için 30 Nisan 1993’te kendini feshetmiştir. Anayasa Mahkemesi, 14 Temmuz 1993’te kapatma kararı vermiştir.

1995 – Avrupa Parlamentosu Yeşiller sözcüsü Claudia Roth, Devlet Bakanı Ayvaz Gökdemir aleyhine 3 milyar liralık manevi tazminat davası açtı.

1996 – Cumartesi Anneleri eylemde

Galatasaray’da toplanan Cumartesi Anneleri ve destekçileri Şanar Yurdatapan ve Oya Gökbayrak’ın serbest bırakılmasını istedi. Seslerini duyuramadıklarını söyleyen kayıp Düzgün Tekin’in annesi baygınlık geçirdi.

1997 – Eşber Yağmurdereli’ye hapis

23 yıl kesinleşen cezası bulunan Eşber Yağmurdereli, gece Fatih Altaylı’nın programına çıktı ve stüdyodan ayrılışında gözaltına alındı. Kanal D’de TBMM başkanı Hikmet Çetin’le birlikte yer aldığı programdan sonra canlı yayında gözaltına alınarak Çankırı Cezaevi’ne gönderildi. 9 Kasım 1997’de, ceza infazı 1 yıl süreyle ertelenerek serbest bırakıldı. 1 Haziran 1998’de yeniden tutuklandı ve 18 Ocak 2001’de serbest bırakıldı.

1997 – Yaşar Kemal’e ödül

Alman Yayıncılar Birliği’nin 1997 yılı “Barış Ödülü” Frankfurt’ta düzenlenen törenle Yaşar Kemal’e verildi.

2000 – Ermeni Soykırımı Tasarısı

ABD Temsilciler Meclisi’nde görüşülen Osmanlı İmparatorluğu’ndaki “Ermeni Soykırımı” karar tasarısı, ABD Başkanı Bill Clinton ile Genelkurmay Başkanı Heny Shelton’un mektupları üzerine Meclis Başkanı Denis Hastert tarafından geri çekildi.

2002 – İrlanda’da referandum yapıldı.

Seçmenler Nice Anlaşması’na yüzde 63 oranında oyla ‘Evet’ dedi. 10 Doğu Avrupa ülkesinin AB’ye üye olmasını düzenleyen Nice Anlaşması için 2001’de yapılan referandumda “Hayır” çıkmıştı.

2003 – Avukat, aktivist, filozof, yazar ve Bosna Hersek’in ilk cumhurbaşkanı Aliya İzzetbegoviç yaşamını yitirdi.(Doğumu: 8 Ağustos 1925)

2006 – Saddam Hüseyin Mahkemede

2005- Irak’ta devrik lider Saddam Hüseyin’in yargılanmasına başlandı. ABD işgaliyle Nisan 2003’te Irak devlet başkanlığından devrilmiş ve Aralık 2003’te ABD güçlerince ele geçirilmişti. Hüseyin, aynı zamanda hukukçuydu.

2006 – Anadolu Ajansı Hukuk Müşaviri ve Türkiye Barolar Birliğinin eski başkanlarından Teoman Evren vefat etti.

2007 – Lizbon Antlaşması

AB’ye üye 27 ülkenin devlet ve hükümet başkanları Lizbon’da bir araya gelerek “Reform Antlaşması” olarak adlandırılan metin üzerinde mutabık kaldı. Lizbon Reform Antlaşması, yürürlüğe giremeyen 2004 AB Anayasası’nın reforme edilmiş bir halidir. Yeni antlaşmada Anayasada yer verilmiş olan, bayrak, marş gibi simgelere yer verilmemiştir. 1 Aralık 2009 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Lizbon Antlaşması ile Avrupa Birliği’nin Kurucu Antlaşmalarında, önemli değişiklikler yapılmıştır.

2008 – Muhasebeci ve Mali Müşavirlerin Uyacakları Etik İlkeler

İlkeler, Resmi Gazetenin 19 Ekim 2007 tarihli sayısında yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Yönetmelik, 8 Nisan 2018 tarihinde yayınlanan resmi gazetede yayınlanan yönetmelik ile değiştirilmiştir.

2016 – Yerel ve Bölgesel Düzeyde Yolsuzluğu Önlemek ve Kamuda Etik Kuralların Uygulanmasını Teşvik Etmek

Tavsiye kararı, Avrupa Konseyi içinde mahalli yönetimleri temsil eden kurum olan Avrupa Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi (Congress of Local and Regional Authorities) tarafından 19 Ekim 2016 tarihinde düzenlenen Kongre’nin 1. oturumunda tartışılarak kabul edilmiştir. 401(2016) sayılı Karar ile belirlenen tavsiyeler Avrupa Konseyi üyesi ülkelerde yolsuzluğu önleme ve etik kuralları yerleştirme amacıyla yapılması gerekli çalışmalara ışık tutmaktadır.

2017 – Yargıtay Personeli Etik Davranış İlkeleri

İlkeler, Yargıtay Başkanı İsmail Rüştü CİRİT’in onayı ile kabul edildi. Bu ilkeler Yargıtay Yargı Etiği İlkeleri’ne uygun olarak yorumlanmak ve uygulanmak üzere düzenlenmiştir. Yargıtay Personeli Etik Davranış İlkelerinin amacı; Yargıtay’da kolektif etik bilinci oluşturmak, halkın Yargıtay’a güvenini artırmak, personel üzerinde bağlayıcı olan mesleki davranış kurallarını güçlendirmek, çalışanların bireysel ve kolektif davranış şekilleri hakkında bilinç düzeyini yükseltmek ve etik davranış modelleri aracılığıyla adil yargılanma hakkının korunmasına yardımcı olmaktır.

2017 – Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Etik Davranış İlkeleri

İlkeler, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Mehmet Akarca başkanlığında toplanan Yargıtay Cumhuriyet savcıları tarafından oybirliği ile kabul ve ilan edildi. Yargıtay, hukuk, demokrasi ve insan haklarının en önemli teminatlarından olan Cumhuriyet savcılarının toplumda oluşturması gereken güven, şeffaflık ve topluma karşı hesap verebilirlik ilkelerinin yaşama geçmesi için Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Etik Davranış İlkelerini düzenlemiştir.