Seks ve Ceza: Arzuyu Yargılamanın Dört Bin Yıllık Tarihi

Seks ve Ceza, Arzuyu Yargılamanın Dört Bin Yıllık Tarihi (“Sex and Punishment: Four Thousand Years of Judging Desire“), adlı kitap, Victoria University of Wellington’da profesör olarak görev yapan Eric Berkowitz tarafından yazılmıştır. Hukukçu ve insan hakları aktivisti olan yazar, cinsellik hukukunu bilinen tarihin en eski dönemlerinden 19. yüzyıl sonlarına kadar incelemekte; dört bin yıllık bir süreç içinde cinsel davranışların nasıl değerlendirildiğini, yargılandığını ve cezalandırıldığını ele almakta; Asurlular, Babil, Antik Yunan, Roma, ve Ortaçağ Avrupası’nda zina suçuna verilen cezaları örneklemektedir.

Cinsellik Hukuku Tarihi olarak nitelenen kitap akıcı ve sürükleyici bir dile sahiptir. Vaka ve davalardan yola çıkarak insanlık tarihi boyunca cinselliğin iktidar ve hukuk ile ilişkisini analiz etmekte, cinsellik ve seksin belirli bir tarihsel çizelge çerçevesinde, farklı coğrafyalara göre değişkenliklerini ve ortak yönlerini ortaya koymaktadır.

Kitap, cinsellikle ilgili yasaların, tabuların ve toplumsal normların nasıl değiştiğini ve tarihteki dönemlere göre nasıl farklılık gösterdiğini, ilk yazılı ceza yasası olarak bilinen Ur-Nammu kanunundan başlayarak ele almaktadır. İnsanların cinsel isteklerinin ve davranışlarının tarihsel olarak nasıl değerlendirdiğini ve bu konudaki yasal düzenlemelerin nasıl şekillendiğini incelemektedir.

Toplumsal normların tarihi içinde cinselliğe dair yasakların ve cezaların önemli bir yer tuttuğunu, cinsel davranışlara ilişkin yasal ve toplumsal normların nasıl değiştiğini açıklayan eser, zinanın suç olmasına karşın, istisnalar hariç olmak üzere fuhşun her devirde meşru ve legal kabul edilmesini eleştirmektedir.

Berkowitz, kitapta Berkowitz, farklı kültürlerin cinsel davranışlarını ele almakta ve kültürel çeşitliliğe vurgu yapmakta, yasaların insan hakları ve toplumsal cinsiyet perspektifinden nasıl ele alındığını analiz etmektedir. Farklı kültür ve çağların cinsel davranışları nasıl yargıladığını ve cezalandırdığını araştırırken, insan hakları, toplumsal cinsiyet ve özgürlük konularını da ele almakta, ceza yasaları yoluyla arzunun sınırlandırılmasını örneklerle açıklamaktadır. Cinsellikle ilgili yasal düzenlemelerin toplumsal cinsiyet eşitsizliğini nasıl doğurduğu da kitapta ele alınan önemli bir konudur. Cinsellikle ilgili yasaların kişisel özgürlükleri ve özgürlükleri nasıl sınırladığını ve nasıl değiştirdiği tartışılmaktadır.

Detaylı araştırmalara ve dönemin tarihsel kaynaklarına verilen referanslarla, hukuk ve otorite karşısında erkek ve kadının toplumların karmaşık ilişkiler zinciri içindeki rolleri ele alınmakta, kitabın her bölümünde çarpıcı örneklerle bu rolleri tanımlanmaktadır.

Kitap, insanlığın ilk yasalarının İbraniler tarafından konulduğuna dair iddiayı arkeolojiye ve bilimsel kanıtlara dayanarak çürütmektedir.

Kitabın Tanıtım Yazısı 

Yatak odasından mahkeme salonuna – seks hukukunun hayret verici tarihi…

Kraliyet metresleri, eşcinsel at arabası yarışçıları, ortaçağ travestileri, cadılar, keçi seviciler, rahibe fahişeler ve Londralı kiralık oğlanlar gibi aykırı oyuncuların renklendirdiği seks tarihinde bir çağ ve toplumda hoşgörülen davranışlar bir ötekinde en ağır şekilde cezalandırıldı. Ancak seks dürtüsü antik çağlardan beri kendini dizginlemeye çalışan her türlü girişime karşı koydu. Seks ve Ceza, dört bin yıllık cinsellik, din ve mülkiyet üçgeninin açılarının çok da değişmediğini gösteriyor bizlere.

“Elbette tecavüz, zina, ensest ve seks hukuku alanına giren diğer tüm meseleler insanlığın varoluşundan beri vuku bulmuştur. Değişen tek şey, insanların birbirlerinin bedenlerini kontrol etmek için kullandıkları yöntemler ve bu yöntemleri kullanma gerekçeleridir.”

Eric Berkowitz Antik Mezopotamya’da zina yapan bir kadının kazığa oturtulmasından başlayıp 1895’te Oscar Wilde’ın “büyük ahlaksızlık” suçuyla hapis cezası aldığı döneme kadarki seks hukukunun uzun tarihini gözler önüne seriyor.

Seks ve Ceza, mahkeme tutanaklarıyla tarihi belgelerde yer alan gerçek insanların hayatlarından yola çıkarak insanlık tarihine ayna tutarken, insan ruhunun karanlık taraflarını ortaya çıkarıyor. Berkowitz zaman zaman tüyler ürperten, zaman zaman hayal gücünü zorlayan bir yolculuğa davet ediyor okurları.

“Seks ve Ceza, seks ve günah üzerine dudak uçuklatan bilgilerle dolu.”
Guardian

“Ustalıkla yazılmış aydınlatıcı bir yapıt.”
Literary Review