Anılarım-Ernst Eduard Hirsch

“Anılarım: Kayzer Dönemi, Weimar Cumhuriyeti, Atatürk Ülkesi” isimli eser Nazi Almanya’sından kaçarak Türkiye’ye gelen Ernst E. Hirş tarafından 1982 yılında Almanca olarak yazılmıştır. Kitap 2017 yılı itibariyle 13. baskısını yapmıştır. Eser, Almanca’dan Türkçe’ye Fatma Suphi tarafından çevrilmiş, Prof. Dr. Ünal Tekinalp, Prof. Dr. Nuşin Ayiter ve Prof. Dr. İlhan Akipek katkıda bulunmuş ve kitabın sunuş yazısını Prof. Dr. Yaşar Karayalçın yazmıştır. Kitabın Türkçe baskısı ilk olarak 1997 yılı nisan ayında TÜBİTAK tarafından yapılmıştır.

Ord. Prof. Dr. Ernst Eduard Hirsch,1933 yılında Almanya’dan ayrılarak 1933-1943 yıllarında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi‘nde, 1943-1952 yıllarında ise Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi‘nde  Türkiye Cumhuriyeti’nin davetlisi olarak öğretim üyesi sıfatıyla çalışmıştır. Anılarım’da yer alan Weimar Cumhuriyeti’nin çöküş yılları, Hitler’in iktidara gelişi ve hukukçuların tutumu, Atatürk Türkiyesi’nin ilk otuz yılıyla ilgili görüşler ve gözlemler, hukukçu olsun olmasın yakın tarihle, toplum ve siyaset hayatı ile ilgilenen herkesin ilgisini çekecek niteliktedir. Kitap, hukuk tarihi ve üniversite hayatının gidişatı hakkında fikir edinmek isteyenler için önemli bir başvuru kaynağıdır.

Anılarım Kitabının Konu Başlıkları 

Kitap, üç bölümden oluşmakta; “Geldiğin Yeri Unutma Sakın” ve “Çalışan Kazanır” isimli ilk iki bölümü, Hirsch’in Türkiye’ye gelmeden önceki çocukluk ve gençlik yıllarını anlatmaktadır. Doğduğu ev, lise yılları, üniversite yaşamı, hakimlik mesleğine başlaması ve diğer detaylar bu bölümdedir.  Kitabın üçüncü bölümü ise Atatürk’ün Ülkesinde Bir Hukuk Hocası başlığını taşımakta ve Hirsch’in Türkiye ile ilgili hatıraları içermektedir.

İstanbul’da On Yıl başlığı le İstanbul’a ilikşin hatıralarını anlatmakta, Türkiye’den gelen daveti kabul etmesini, Türkiye’ye gelişini, üniversite ve topluma dair gözlemlerini yazmaktadır.  Hirsch, Türkiye’ye gelen diğer Alman akademisyenlere nazaran Türkçeyi kısa bir zamanda nasıl öğrendiğini, genç Türkiye Cumhuriyeti hakkındaki görüşlerini, özel hayatı, Türkiye’de yaptığı gezileri de anı kitabında açıklamaktadır. Bir anı kitabı olmasına nazaran Türkiye’nin o yıllardaki sosyal hayatı, sanat anlayışı, mimarisi, kültür durumu ve akademik yaşamın niteliği hakkında önemli detaylar içermektedir.

Anılarım kitabında Hirch Ankara ve İstanbul’da geçirdiği yılları, Türk vatandaşlığına geçiş hikayesini de anlatmaktadır. Türk Ticaret Kanunu, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve Marka Kanunu gibi konulardaki kodifikasyon çalışmalarına katkısı kitapta geniş bir şekilde yer almaktadır.

Ernst Eduard Hirsch

“Ve iş ben, kendi Alman vatanında Yahudi olduğu için hor görülen, “aşağılık” ırka mensup olduğu için işgal ettiği mevkilerden kovulan, evini yurdunu terk edip, yabancı ülkelere kaçmak zorunda bırakılan ben, “dünyanın bir ucundaki Türkiye’de, nice billurlarla, mermerler, somaki taşı, su mermeri, paha biçilmez kakma işlerinin ihtişamıyla parıldayan, nice değerli mobilyayla, halıyla, resimle süslü, bir zamanların taht salonu olan bu mekanda, ülkenin ilk bin seçkininden sayılan, saygıdeğer bir Alman profesör sıfatıyla hazır bulunmaktaydım.”