20 Haziran Dünya Mülteciler Günü – Dünya Mülteci Günü

20 Haziran Dünya Mülteciler Günü (Dünya Mülteci Günü), Birleşmiş Milletler tarafından her yılın 20 Haziran gününde dünyanın her bölgesindeki  mültecilerin sorunlarını gündeme getirmek amacıyla düzenlenmektedir. ⁠ ⁠(Bknz: Hukuk ve Demokrasi Günleri)

20 Haziran Dünya Mülteciler Günü, 1951 yılında düzenlenen Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme‘nin 50. yılında kutlanmaya başlanmıştır. #DünyaMültecilerGünü (#WorldRefugeeDay) ilk kez 20 Haziran 2001 yılında kutlanmıştır.

Sözleşmeye göre, mülteci; ırkı, dini, tabiiyeti, belli bir toplumsal gruba mensubiyeti veya siyasi düşünceleri yüzünden, zulme uğrayacağından haklı sebeplerle korktuğu için vatandaşı olduğu ülkenin dışında bulunan ve bu ülkenin korumasından yararlanamayan, ya da söz konusu korku nedeniyle, yararlanmak istemeyen yahut tabiiyeti yoksa ve bu tür olaylar sonucu önceden yaşadığı ikamet ülkesinin dışında bulunan, oraya dönemeyen veya söz konusu korku nedeniyle dönmek istemeyen kişi olarak tanımlanmaktadır.

Dünya Mülteci Günü, mültecilerin içinde bulundukları duruma karşı empati duygusu geliştirmeyi ve onların hayatlarını yeniden inşa etmeyi teşvik etmek için düzenlenmektedir.  Savaş, iç çatışma veya ağır insan hakları ihlalleri nedeniyle ülkelerinden kaçmak zorunda kalan insanların durumuna dikkat çekmek temel amaçtır.

Rusya’nın Ukrayna’yı istila etmesi, Irak ve Suriye işgalleri, Libya, Afganistan, Pakistan, Bangladeş ve bazı Afrika ülkelerindeki ile iç çatışma ve istikrarsızlıklar, dünyada zorla yerinden edilmiş insanların toplam sayısı ilk kez 100 milyonun üzerine çıkmıştır. İklim krizinin yarattığı çok boyutlu etkilerin gelecek yıllarda mülteci sayısını artırması beklenmektedir.

Dünya Mülteci Günü’nde, BM üyesi birçok ülkede, mülteci toplulukları, gönüllüler ve sivil toplum kuruluşları ile yerel konseyler ve eğitim kurumları bu günü değerli kılmak ve gündemde tutmak için sinema gösterimleri, konferans, panel, tiyatro, müzik, dans ve sosyal  etkinlikleri yapmakta, birçok kuruluş ise bildiriler ve kutlamalar yayınlayarak mültecilerin sorunları hakkında farkındalık oluşturmaya çalışmaktadır.

Evlerini terk etmek zorunda kalan insanların hem ulusal hem de uluslararası mevzuatta temel haklarına erişiminin sağlanması, devletin görevi olduğu kadar barolar dâhil diğer sivil toplum aktörlerinin aktif şekilde rol alması gereken bir süreçtir.