Türkiye’de yaşanmış katliamlar listesi

Nutuk 18.Bölümün Günümüz Türkçesine Çevrilmiş Alternatif Metni

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ve en hain kafaların eseri olan programı

[box type=”shadow” align=”aligncenter” class=”” width=””]Saygıdeğer Efendiler, «komplo» konusunu açıklarken ve komplonun Meclis içindeki safhasını anlatırken, önemsiz gibi sayılabilecek bazı ayrıntılar üzerinde durdum. Bunda beni haklı bulacağınızı umarım. Hatıra gelir ki, her hükümet, her zaman bu gensoru önergesi ile sorguya çekilebilir. Bir gensoruya bu kadar önem vermek doğru mudur? Arz etmeliyim ki, söz konusu olan gensoru normal bir gensoru değildi. Hazırlanan komplonun özel bir safhasıydı. Bu gensoru sahnesinden sonradır ki, muhalifler, maskelerini atmaya mecbur edildiler. Bilindiği üzere «Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası» (227) diye bir parti kurdular. Bu partinin gizli eller tarafından çizilen programını da ortaya attılar. «Cumhuriyet» kelimesini ağızlarına almaktan bile çekinenlerin, Cumhuriyet’i doğduğu gün boğmak isteyenlerin, kurdukları partiye «Cumhuriyet» ve hem de «Terakkiperver Cumhuriyet» adını vermiş olmaları, nasıl ciddîye alınabilir ve ne dereceye kadar samimî sayılabilir. Rauf Bey ve arkadaşlarının kurdukları bu parti «Muhafazakâr» adı altında ortaya çıkmış olsaydı, belki bir anlamı olurdu. Fakat bizden daha çok cumhuriyetçi ve bizden daha çok ilerici olduklarını iddiaya kalkışmaları elbette doğru değildi. «Parti, dinî düşünce ve inançlara saygılıdır» ilkesini bayrak olarak eline alan kimselerden iyiniyet beklenebilir miydi? Bu bayrak, yüzyıllardan beri cahilleri, bağnazları ve hurafelere inananları kandırarak özel çıkarlar sağlamaya kalkmış olanların taşıdıkları bayrak değil miydi? Türk milleti, yüz yıllardan beri, sonu gelmeyen felâketlere, içinden çıkabilmek için büyük fedakârlıkların gerekli olduğu pis bataklıklara, hep bu bayrak gösterilerek sürüklenmemiş miydi: Cumhuriyetçi ve yenilikçi olduklarını zannettirmek isteyenlerin, yine bu bayrakla ortaya atılmaları, din! bağnazlığı coşturarak, milleti, Cumhuriyet’e, ilerlemeye ve yenileşmeye karşı kışkırtmak değil miydi? Yeni parti, dinî düşünce ve inançlara saygı perdesi altında: «Biz Hilâfet’i yeniden isteriz; biz yeni kanunlar istemeyiz; bize Mecelle yeterlidir; medreseler, tekkeler, cahil softalar, şeyhler, müritler biz sizi koruyacağız; bizimle birlikte olunuz! Çünkü, Mustafa Kemal’in partisi Hilâfet’i kaldırdı. İslâmiyet’e zarar veriyor; sizi gâvur yapacak, size şapka giydirecektir» diye bağırmıyor muydu? Yeni partinin kullandığı slogan bu gerici haykırışlarla dolu değil miydi? Efendiler, bu slogana bağlı olanlardan birinin, çok zaman önce (10 Mart 1923 tarihinde) idam edilmiş olan Cebranlı Kürt Halit Bey’e yazdığı mektuptaki şu cümlelere bakınız: «İslâm dünyasının ebedîliğini sağlayan ilkelere saldırıyorlar.» «Bu konudaki açıklamalarınızı arkadaşlara da okudum. Hepsinin gayretlerini artırdı.» «Batıyı örnek almak, tarihimizi, medeniyetimizi, kaybetmeyi» zarurî kılar. «… Hilâfet’i yıkmak, lâik bir idare kurmayı düşünmek, hep İslâmlığın geleceğini tehlikeye sokacak sebepleri yaratmaktan başka bir sonuç veremez.» Efendiler, olaylar ve olup bitenler ortaya koydu ve ispat etti ki, «Terakkiperver ve Cumhuriyet Fırkası» nın programı en hain kafaların eseridir. Bu parti, memlekette suikastçıların, gericilerin sığınağı ve ümitlerinin dayanağı oldu. Dış düşmanların, yeni Türk Devleti’ni körpe Türk Cumhuriyeti’ni yıkmayı hedef alan plânlarının kolaylıkla uygulanmasına yardım etmeye çalıştı. Tarih, (gizli maksatlarla hazırlanmış, genel ve gerici nitelikteki) Doğu isyanının sebeplerini inceleyip araştırdığı zaman, onun önemli ve belirli sebepleri arasında «Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası» nın dinî konularda verdiği sözleri, doğuya gönderdiği sorumlu sekreterinin kurduğu örgütü ve yaptığı kışkırtmaları bulacaktır. Hatıra defterini «fazladan ve gece kılınan namazlar (228)» ın sevabını anlatan hadislerle dolduran bu sorumlu sekreter, doğu illerimizde dinî kışkırtmalarda bulunurken, partisinin programını uygulamıyor muydu? Mâsum halka, beş vakit namazdan başka, geceleri de fazla namaz kılmayı vaaz ve nasihat eden, belki de ömründe hiç namaz kılmamış olan bir politikacı olursa, bu hareketin hedefi anlaşılmaz olur mu? Efendiler, yaptığımız inkılâbın genişliği ve büyüklüğü karşısında, eski hurafelerin ve müesseselerin birer birer yıkılışını gören bağnaz ve gerici unsurlar, «dinî düşünce ve inançlara saygılı» olduğunu ilân eden bir partiye ve özellikle bu partinin içinde isimleri ün yapmış kimselere dört elle sarılmazlar mı? Yeni parti kuran kimseler bu gerçeği kavramış değiller midir? O halde, ellerine aldıkları din bayrağı ile, millet ve memleketi nereye götürmek istiyorlardı? Böyle bir soruya verilmesi gereken cevapta iyiniyet, gaflet, kayıtsızlık gibi sözler, memleketi ileriye götüreceğim diye ortaya atılan bir partinin ileri gelenleri için mazeret sayılamaz! Efendiler, yeni parti kendine ad olarak seçtiği «Terakki» ve «Cumhuriyet» kelimelerinin tam tersi olan anlamlarla gelişmiştir. Bu partinin liderleri, gericilere gerçekten ümit ve kuvvet vermiştir. Buna örnek olarak arz edeyim: Ergani’de, âsîlerin valiliğini kabul eden ve sonra asılmış olan Kadri, Şeyh Said’e yazdığı bir mektupta: «Millet Meclisi’nde, Kâzım Karabekir Paşa’nın partisi, şeriat hükümlerine saygılı ve dindardır. Bize yardımcı olacaklarına şüphe etmem. Hattâ, Şeyh Eyüp’ün(*) yanında bulunan sorumlu sekreterleri, partinin tüzüğünü getirmiştir…» diyor. Şeyh Eyüp de yargılanması sırasında: «Dini kurtaracak tek partinin, Kâzım Karabekir Paşa’nın kurduğu parti olup, şeriat hükümlerine uyulacağının, parti tüzüğünde ilân edildiğini» söylemiştir. Efendiler, «Terakkiperver» ve «Cumhuriyet» kelimelerini kullanarak, bize ve milletin aydınlarına karşı din bayrağını gizlemeye çalışanların, memlekette genel bir gericilik ve ayaklanmaya yol açmak için içeride ve dışarıda türlü düzen ve kışkırtmalarla uğraşanların varlığından habersiz oldukları düşünülebilir mi? Yeni partiye girenlerin bütün üyeleri söz konusu olmasa bile, dinî vaatleri başarıya ulaşmanın en etkili unsurları sayan ve bununla ilgili sloganı tüzüklerine de koymuş olan kimselerin, şahıslarımıza ve memlekete karşı yöneltilmiş olan suikastlerden habersiz oldukları kabul edilemez! Diyelim ki, bunların isyanın patlak vermesinden aylarca önce, memleketin şurasında burasında yapılan gizli toplantılardan, Cemiyet-i Hafiye-i İslâmiye» (229) teşkilâtından, İstanbul’da Nakşibendi şeyhlerinin yaptığı toplantıda, hazırlanacak ayaklanmaya yardım için söz verildiğinden ve nihayet millî sınırlarımızın dışında bulunup da Doğu isyanını kışkırtanların bildirilerinde (*), Kâzım Karabekir Paşa’nın partisinden ümitle söz edildiğinden haberleri olmadığını düşünelim. Ancak, Bunların, Fethi Bey Hükümeti zamanında, doğrudan doğruya Fethi Bey vasıtasıyla kendilerine, partilerinin zararlı, isyan ve gericiliği kışkırtıcı bir durum ve nitelikte olduğu bildirildiği zaman olsun, gerçeği görüp anlamaları gerekmez miydi? Hükümetin ve benim tertemiz düşüncelerle yaptığımız bu uyarmalardan sonra olsun, gerçeği kavrayıp ona uymaları beklenirdi. Onlar tam tersine, bu defa da «dinî düşünce ve inançlara saygılıyız» sloganını büsbütün zıt bir anlamda yorumlamaya kalkıştılar. Sözde, bu sloganla, her dinin ve her dinden olanların düşünce ve inançlarına saygılı olduklarını belirtmek… geniş ölçüde hürriyetçi olduklarını anlatmak istiyorlarmış… Efendiler, böyle bir tutuma dürüst ve samimidir denemez! Politika dünyasında birçok oyunlar görülür. Fakat, kutsal bir ülkünün kendini ortaya koyduğu Cumhuriyet rejimine, çağdaş yenileşmeye karşı, cahillik, bağnazlık ve her türlü düşmanlık ayağa kalktığı zaman, özellikle yenilikçi ve cumhuriyetçi olanların yeri, gerçekten yenilikçi ve cumhuriyetçi olanların yanıdır. Yoksa gericilerin ümit ve faaliyet kaynağı olan saf değil… Ne oldu Efendiler? Hükümet ve Meclis olağanüstü tedbirler almayı gerekli gördü. Takrir-i Sükûn Kanunu’nu (230) çıkardı. İstiklâl Mahkemeleri’ni kurdu. Ordunun savaşa hazır sekiz dokuz tümenini, uzun zaman isyanı bastırmak üzere görevlendirdi. «Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası» denilen zararlı siyasî kuruluşu kapattı.”[/box]


980	Fars bilim insanı ve filozof İbni Sina(Avicenna), doğdu. (ö. 1037)

1291	Uri, Schwyz ve Unterwalden kantonları, İsviçre’nin temelini attı.
1560	İskoçya Parlamentosu, Papa’nın otoritesini artık tanımayacağını bildirdi, böylece İskoç Kilisesi ortaya çıkmış oldu.
1619	İlk Afrikalı köleler, Virginia’nın Jamestown şehrine getirildi.
1744	Fransız doğa bilimci ve evrim konusunda yaptığı çalışmalarla tanınan Jean-Baptiste Lamarck, dünyaya geldi. (ö. 1829)
1787	Alfonso de Liguori, İtalyan avukat, daha sonra piskopos olmuş ve Redemptorist tarikatını da kurmuştur (ö. 1696)
1809	Amerikan avukat ve asker William Barret Travis dünyaya geldi. Ünlü avukat James Dellet’in yanında çırak olarak işe girdi ve burada avukatlık eğitimine orada başladı. Hukuk sınavını geçerek yasal olarak çalışma izni aldı. Borç alarak hukuk bürosu kurdu. Burada kurduğu bürosu ekonomik şartlardan dolayı battı. Daha sonra Anahuac’ta bir hukuk bürosu kurdu ve Meksika yönetimine karşı bir milis gücünün kurulmasına yardım etti. Teksas Devrimi sırasında Alamo Savaşı’nda, 6 Mart 1836’da öldü.Travis County ve Travis Park , Alamo Savaşı’nda Teksas Cumhuriyeti’nin komutanı olduğu için onun adını aldı.

1830	Belçikalılar’ın Hollanda’ya karşı ayaklanmasıyla Belçika kuruldu.

1834	Britanya İmparatorluğu’nda kölelik kaldırıldı.

1840	İlk Türkçe gazete olan ‘Ceride-i Havadis’ yayımlanmaya başlandı.
1868	Alaska ABD tarafından Rusya İmparatorluğu’ndan 7.2 milyon dolara satın alındı.
1876	Colorado, 38. eyalet olarak ABD’ye katıldı.

1902	ABD, Panama Kanalı’nın haklarını Fransa’dan satın alarak kanalın inşaatını başlattı.


1920	Hint bilim adamı, hukukçu, matematikçi, düşünür ve milliyetçi önder Bal Gangadhar Tilak, yaşamını yitirdi. (Doğumu: 23 Temmuz 1856 ) 1914’te Hint Yönetsel Özerklik Birliği’ni kurarak başkanlığını üstlendi. 1916’da Muhammed Ali Cinnah’la bağımsızlık mücadelesinde Hindu-Müslüman birliğini sağlayan Lucknow Paktı’nı imzalamıştır.


1930	Fransız sosyolog, antropolog ve felsefeci Pierre Bourdieu dünyaya geldi. (Ölümü: 23 Ocak 2002) Günümüz sosyolojisinin temel kuramcılarından biri olarak tanımlanmaktadır. Avrupa Sosyoloji Merkezi’nin kurucusudur. 21. yüzyıl sosyolojisine miras kalacak en sistematik ve kapsamlı epistemolojik girişimin sahibidir. Kültürel yeniden üretim adlı yeni bir terimi literatüre kazandırdı. 1959 ve 1962 yıllarında eğitimden başlayarak çeşitli kültürel alanlardaki üretim, yeniden üretim, ayrışım mekanizmalarını inceleyen çok sayıda çalışması bulunmaktadır.

1932	İsrailli aşırı sağcı siyaset adamı ve hukukçu Meir Kahane, doğdu.(Ölümü: 1990) 1932 yılında New York City’de doğdu. 1954’te Brooklyn College’de ve iki yıl sonra ise New York’ta Hukuk okudu. 1971 yılında Amerika’dan İsrail’e göç ettikten sonra aşırı-radikal bir parti olan Kach partisini kurdu. 1974 yılında Knesset’e girmeyi başaran Kahane’nin amacı Arapları İsrail’den kovmak ve İsrail’e teokrasiyi getirmek idi. Bu amaçları nedeniyle parti 1986 yılında kapatıldı.
1933	İstanbul Üniversitesi kuruldu. İstanbul Üniversitesinin tarihi, İstanbul’un fethinden hemen sonra Fatih Sultan Mehmet tarafından Zeyrek’te açılan İstanbul’un ilk medresesine kadar gitmektedir. 31 Mayıs 1933’te T.B.M.M’de “İstanbul Darülfünunu’nun Ilgasına ve Maarif Vekaletince Yeni Bir Üniversite Kurulmasına Dair Kanun” kabul edilmiş ve İstanbul Üniversitesi 1 Ağustos’ta açılmıştır.
1933	Hukukçu ve diplomat Özdem Sanberk, 1 Ağustos 1938 tarihinde, Mübadeleden önce Türkiye’ye gelen Balkan kökenli bir ailenin çocuğu olarak Ankara’da dünyaya geldi.

1943	Avukat ve siyasetçi Celal Doğan, Gaziantep’in Nizip İlçesi, Çanakçı Köyü’nde doğdu. İlköğrenimini Çanakçı Köyü İlkokulu’nda, orta öğrenimini Gaziantep Lisesi’nde tamamladıktan sonra İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu. 1973–1977 yılları arasında serbest avukatlık yaptı. 1977 genel seçimlerinde Gaziantep milletvekili seçildi. 1980 yılına kadar milletvekilliğine devam etti. Bu görevinden sonra tekrar serbest avukatlığa döndü. 1989 yerel seçimlerinde Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı’na aday olan ve bu göreve seçilen Celal Doğan, 1994 ve 1999’da yapılan yerel seçimlerde de tekrar aynı göreve seçildi.
1944	Hukukçu, Filipin bağımsızlık hareketinin önderi ve Filipinler’in ilk devlet başkanı Manuel L. Quezón, yaşamını yitirdi. (Doğumu: 1878) 1899’da Quezon , bağımsızlık hareketine katılmak için Santo Tomas Üniversitesi’ndeki hukuk eğitimini bıraktı. Filipin-Amerikan Savaşında Binbaşı rütbesine yükseldi. Savaş sonrası üniversiteye geri dönen Quezon, 1903’te baro sınavlarını tamamladı. Bir süre memur ve bilirkişi olarak çalıştı, devlet hizmetine Mindoro ve daha sonra Tayabas için atanmış bir mali (haznedar) olarak girdi. Lucena belediye meclis üyesi oldu ve zorlu bir seçimden sonra 1906’da Tayabas valisi seçildi. 1935’te Quezon , Nacionalista Partisi bayrağı altında Filipinler’in ilk ulusal cumhurbaşkanlığı seçimini kazandı.

1948	Avukat, siyasetçi ve Saadet Partisi Genel Başkanı Mustafa Kamalak, Kahramanmaraş’ın Mercan Ovasında doğdu. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi ve Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyeliği ve Kurucu Dekanlığı ile 20. ve 21. Dönem Kahramanmaraş Milletvekilliği yaptı. Bir süre serbest avukatlık yaptıktan sonra uzun süre de Saadet Partisi Genel Başkan Yardımcılığını yürüttü. Necmettin Erbakan’ın ölümünden sonra 5 Mart 2011 tarihinde Saadet Partisi’nin genel başkanı seçildi.

1950	Türkiye, Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı’na (NATO) başvurdu. Temelini oluşturan antlaşma metni 12 ülkenin katılımıyla, 4 Nisan 1949’da Washington DC’de imzalanmıştır. 14 maddelik antlaşma metni, örgütün müdahale alanları ve sınırlarını belirlemektedir. Yunanistan ve Türkiye’nin katılımı üzerine Kuzey Atlantik Antlaşması Protokolü’nün 2. Maddesi doğrultusunda metin değiştirilmiştir.
1951	Yabancı Sermaye Yatırımlarını Teşvik Kanunu çıktı.


1963	Büyük Britanya, Malta’ya 1964’te bağımsızlığını vermeyi kabul etti.

1968	Türkiye’de ilk kez bir toplu iş sözleşmesi tartışma ve anlaşmazlık konusu olmadan Türkiye Teknisyen Gazeteciler Sendikası ile Hürriyet Gazetesi arasında imzalandı. İşveren daha önceki toplu sözleşme hükümlerine ek olarak işçilere izin ikramiyesi vermeyi, ayrıca kış aylarında yakacak yardımında bulunmayı kabul etti.

1971	Akşam Gazetesi yazarı Çetin Altan ve Yazı İşleri Müdürü Doğan Koloğlu, Çetin Altan’ın 8 Kasım 1967’de yayınlanan “Sovyet İhtilalinin 50.Yılı” başlıklı yazısından dolayı 1.5 yıl hapis ve 4’er ay sürgün cezası aldı.
1971	Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) kuruldu. Derneğin “Türkiye’nin demokratik ve planlı yoldan kalkınması ve Batı uygarlık seviyesine ulaşmaya hizmet amacıyla kurulduğu” açıklandı.
1973	İptal edilen Üniversite giriş sınavı sorularının matbaadan Fatih Hırka-i Şerif Camii müezzinine satıldığı ortaya çıktı. Emniyetin henüz doğrulamadığı habere göre, Üniversite sınav soruları ve cevaplar İmam-Hatip okulları öğrencilerine ve 1 özel dershaneye dağıtıldı.
1975	Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansı Sonuç Bildirgesi-Helsinki Belgesi, 1 Ağustos 1975 tarihinde kabul edilmiştir. Belge, Helsinki Nihai Senedi olarak da adlandırılmaktadır. Sonuç bildirgesi, 33 Avrupa ülkesi ile ABD ve Kanada tarafından imzalanmış, Avrupa’da karşılıklı güven anlayışının güçlendirilmesi, barış ortamına elverişli şartların geliştirilmesi ile demokrasi ve insan haklarının güçlendirilmesi amaçlanmıştır. Helsinki süreci, çeşitli tarihlerde Belgrad, Madrid, Viyana, Helsinki ve Budapeşte’de yapılan toplantılarla devam ettirilmiştir. Helsinki Belgesi, Avrupa güvenliği ile ilgili problemler; ekonomi, bilim, çevre ve teknoloji alanlarında işbirliği ve insan haklarının geliştirilmesi konularını içermektedir.
1976-	Ankara’da bir Camii’de ayin yapan ve Nur Cemaati’ne bağlı oldukları öne sürülen 30 kişi gözaltına alındı.

1980	Siyasi nedenlerle 10 ilde 24 kişi öldürüldü.

1983	TİP Davası’nda MYK üyesi Avukat Alp Selek savunma yaptı: “Bu davanın açılması Anayasa’ya ve Siyasi Partiler Kanunu’na aykırıdır”


1987	Tutuklu ailelerinin İstanbul Bayrampaşa Cezaevi önündeki açlık grevini çevik kuvvet ve sivil polisler dağıttı. Aileler, tutuklu ve hükümlülerin cezaevlerinde tek tip elbise zorunluluğu, sevk zinciri vb. dayatmalara karşı başlattığı açlık grevine destek eylemleri yapıyordu.
1988	ANAP iktidarının 7 Temmuz’da cezaevlerine gönderdiği, bugün yürürlüğe giren “Genelge” ile tek tip elbise dahil birçok konuda baskı ve yaptırımlar ağırlaştırıldı. Adalet Bakanı Mehmet Topaç, tek tip elbise ve birçok baskıcı uygulamayı geri getiren 1 Ağustos 1988 Genelgesi’ni yayınladı. Genelge üzerinde cezaevlerinde yeniden açlık grevleri ve ölüm oruçları başladı.
1988	Trafikte ceza puanı uygulamasına başlandı.
1989	Tunceli’de bir kırtasiyecide Nazım Hikmet’in şiirlerinin basılı olduğu kartpostallara el konup kırtasiyeci Mehmet Orhan gözaltına alındı.

1991	Terörle Mücadele Kanunu’nun TCK 146/1-2. maddelerinden hüküm giyenleri ”Şartlı Tahliye” yasası kapsamı dışında bırakan maddesinin Anayasa Mahkemesi’nce iptal gerekçesinin yayınlanmasının ardından, sol örgüt davaları mahkumlarının cezaevlerinden tahliyeleri devam etti.
1991	Avukat Eşber Yağmurdereli, hapse girmesinden 13 yıl sonra, şartlı tahliyeden yararlanarak, 1 Ağustos 1991 tarihinde serbest bırakıldı. Hapishaneden çıktıktan sonra İstanbul’a taşındı. Uluslararası Af Örgütü, 1990 yılında “Avukat Eşber Yağmurdereli’nin adil olmayan yargılanması” başlıklı raporu yayınlayarak tüm hükümetlere yollamış ve dünyanın dikkatini Yağmurdereli’nin durumuna çekmişti.



1996	Refahyol hükümeti tarafından hazırlanan “Promosyon Yasası” kabul edildi. Yasa, basına ağır ceza ve yaptırımlar getirdi. Muhalefet, yasanın yolsuzlukları ortaya çıkaran basına ekonomik bir darbe vurmak amacıyla hazırlandığını belirtti. ANAP, DSP ve CHP’nin uygulamalar için belli bir süre tanınması istemi Refahyol oylarıyla reddedildi.
1996	Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi, RP’li eski Kültür Bakanı İsmail Kahraman ve 2 bürokrat hakkında tazminat davası açacağını açıkladı. Davanın, Oda’nın kullandığı Yıldız Sarayı Dış Karakol Binası’nın gece yarısı polis zoruyla tahliyesinin Yargı’dan dönmesi nedeniyle açılacağı bildirildi.

1998	Çıkarılan Kararname ile “Atatürk’ün mirası” Atatürk Orman Çiftliği taşınmazlarının Tarım Bakanı’nın “imtiyazı” ile isteyene 5 yıldan fazla süreyle kiralanabilmesi, kişinin malvarlığındaki bir taşınmazın AOÇ arazisinin bir bölümü ile takas edilebilmesi kararlaştırıldı.

1999	Avrupa’da deli dana krizinden dolayı İngiliz etine konan ambargo kaldırıldı.

2001	Hollanda’nın başkenti Amsterdam’da bir grup eylemci İtalya konsolosluğunu işgal etti. Eylemciler, İtalya’da yapılan G-8 zirvesi sırasında İtalyan polisinin küreselleşme karşıtlarına sert davranmasını protesto etmek istedi. 49 eylemciden 29’u yakalanarak tutuklandı.
2001	Almanya’da eşcinsellere evlilik hakkı tanıyan yasa yürürlüğe girdi. Yasa, eşcinsel çiftlere diğer çiftlerin yararlandığı tüm sosyal hakları tanıyor.
2001	Görme Engelli Evrensel Hukukçular Derneği (GÖREVHUKUK) 1 Ağustos 2001 tarihinde kurularak çalışma ilkelerini kamuoyuna deklare etmiştir. Merkezi Ankara’dadır. Dernek, Türkiye’deki hukuk sisteminin temel insan hakları, çağdaş hukuk normları ve demokratik değerlerle uyumlu hale getirilmesini sağlamak amacıyla faaliyet göstermektedir. Görme Engelli Evrensel Hukukçular Derneğinin tüm üyeleri engelli hukukçulardan oluşmaktadır. Üyelerinin tamamı engelli hukukçulardan oluşan ilk ve tek sivil toplum örgütüdür.
2002	Alternatif küreselleşme aktivisti Fransız çiftçi lideri Jose Bove cezasını tamamlayarak cezaevinden çıktı. “Yasayı çiğnemek ya da ona uymak arasında bir tercih yapmamız gerekiyorsa, biz çiğneyeceğiz” dedi. Bove 1999’da inşa halindeki MacDonald’s restoranını yıktığı için hapse girmişti.
2002	Ankara DGM Cumhuriyet Savcısı Nuh Mete Yüksel, AKP hakkında Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulundu. İhbar yazısına ek olarak AKP lideri Recep Tayyip Erdoğan ile Grup Başkanı Bülent Arınç’ın çeşitli zamanlardaki konuşma kasetlerini de gönderdi.
2002	Irak dört yıllık bir aradan sonra BM baş müfettişini denetim için Bağdat’a davet etti.
2005	İsrail parlamentosu “İsrail Vatandaşlık ve İsrail’e Giriş Kanunu”nu kabul etti. Yasa, işgal altındaki topraklarda yaşayan Filistinlilerle evli olan İsraillilerin aile birleşmelerini yasaklıyor.
2005	Cezayir’de Abdülaziz Buteflika hükümeti Berberilere kendi dillerinde eğitim hakkı tanıdı. Berberiler Cezayir nüfusunun yüzde 25’ini oluşturuyor.
2006	Küba Devlet Başkanı Fidel Castro, sağlık sorunları nedeniyle, 47 yıllık iktidarında ilk kez yetkilerini geçici olarak kardeşi Raul Castro’ya devretti.
2006	Görev yaptığı illerde bazı kamu görevlilerini teröre karşı bilinçlendirmek için bomba attırdığını açıklayan Korgeneral Altay Tokat hakkında, Diyarbakır Cumhuriyet Savcılığı’nca inceleme başlatıldı.
2007	BM Güvenlik Konseyi, Sudan’ın Darfur bölgesine barış gücü gönderme kararı aldı. 26 bin asker ve polisten oluşan ekip, dünyanın en büyük barış gücü oldu.
2007	Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı, Türkiye bakımından 1 Ağustos 2007 tarihinde yürürlüğe girdi. Türkiye, Şartı 6 Ekim 2004 tarihinde imzalamıştır. 27 Eylül 2006 tarih ve 5547 sayılı Onaya Uygun Bulma Kanunu, 3 Ekim 2006 tarih ve 26308 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Şartın onaylanmasını kararlaştıran 22 Mart 2007 tarih ve 2007/11907 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Şart’ın resmi Türkçe çevirisi, 9 Nisan 2007 tarih ve 26488 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Onay belgeleri 27 Haziran 2007 tarihinde tevdi edilmiştir.


2014	İstanbul Sözleşmesi yürürlüğe girdi. İstanbul Sözleşmesi ve gerçek adıyla “Kadınlara Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi”(4) 11 Mayıs 2011 tarihinde İstanbul’da düzenlenen Avrupa Konseyi 121. Bakanlar Komitesi Toplantısında kabul edilmişti. Sözleşme’nin uygulamasını göstermek için “Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun (6284), 8 Mart 2012 tarihinde kabul edilerek 19.03.2012 tarihinde resmi gazetede yayınlanmış ve yürürlüğe girmişti.

2016	Aynı suçtan iki kez yargılanmama ve cezalandırılmama hakkı, İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesinin 7. Ek Protokolü ile düzenlenmiştir. 22 Kasım 1984 tarihinde kabul edilen bu ek protokol Türkiye’de 1 Ağustos 2016 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
2016	Ankara 1. İdare Mahkemesi, soruların sınavdan günler öncesinde sızdırıldığı gerekçesiyle 2010 KPSS’nin Genel Yetenek ve Genel Kültür kısımlarını oy birliğiyle iptal etti.
2017	15 Temmuz 2016’daki darbe girişimi sırasında komuta merkezi olarak kullandığı belirlenen Akıncı Hava Üssü’ndeki eylemlere ilişkin 486 sanığın yargılanmasına başlandı.
2017	Amerikalı avukat ve iş insanı Jeffrey Brotman hayatını kaybetti. (Doğumu: 27 Eylül 1942, Washington) Costco Wholesale Şirketi’nin kurucu ortağı ve başkanıydı.


2024	Avrupa Birliği; yapay zeka sistemlerinin, sosyal puanlama, bireylerin profillerine göre suç eğilimlerini tespit etme, duygu tanımlama, davranış analiz etme, bireyleri biyometrik verilere göre kategorize etme gibi çeşitli alanlarda kullanımını yasakladı. AB Yapay Zeka Yasası, 1 Ağustos 2024’te yürürlüğe girdi. AB Yapay Zeka Yasasının yasasının genel amaçlı yapay zeka modellerine yönelik kuralları ve yükümlülükleri 1 Ağustos 2025’te yürürlüğe girecek.
2024	Anayasa Mahkemesi, Hatay Milletvekili Şerafettin Can ATALAY’ın milletvekilliğinin düşmesinin yok hükmünde olduğunun tespitine ve Anayasa’nın 85. maddesi uyarınca iptaline karar verilmesi talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA” karar verdi. Prof. Dr. Serap Yazıcı Özbudun: “Anayasa Mahkemesi’nin 1 Ağustos’ta Resmi Gazete’de yayınlanan kararı, Türkiye anayasa yargısı tarihinde ilk kez verilmiş bir karardır. Bu, aslında Can Atalay’la ilgili hukuk ihlâlinin ne kadar ağır bir düzeyde olduğunu göstermektedir.” dedi.
2025	İstanbul Büyükşehir Belediyesine dönük yolsuzluk operasyonlarının 9. dalgasında 25 şüpheliden 9’u tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edildi. İETT Genel Müdürü İrfan Demet’in de aralarında bulunduğu 16 kişi adli kontrolle serbest bırakıldı.

1454	İtalyan hümanist, düşünür, eleştirmen ve şair Angdeelo Poliziano 1454’te Toskana’da doğdu. (Ölümü:1494) Floransa’nın ikinci kuşak Hümanistleri arasında yer aldı. Antik çağın ortaçağdaki temdsilcisi oldu. Aristo‘nun çağdaşı olarak kabul edildi. Epiktetos, Hipokrat, Galen, Plutarkhos, ve Platon‘un yolundan gitti. Zamanına göre evrensel değerleri savundu.
1700	Osmanlı Devleti, ile Rusya Çarlığı arasında İstanbul Antlaşması imzalandı
1789	Fransızlar, krallığa karşı ayaklandılar. 14 Temmuz 1789’da Bastille Baskını gerçekleşti. Halk, Paris’te Bastille Hapishanesi’ndeki siyasi tutukluların serbest bırakılmasını sağladı. Monarşinin sonu ve Cumhuriyetin başlangıcı olarak kabul edilen 14 Temmuz tarihi Fransız Devrimi‘ni hazırlayan önemli bir olması nedeniyle Fransızların ulusal bayramı olarak kutlanmaktadır. (La fête nationale-Bastille Günü)
1816	Fransız diplomat, yazar ve filozof Arthur de Gobineau doğdu. (Ölümü: 1882)
1858	İngiliz kadın hakları savunucusu Emmeline Pankhurst doğdu. (Ölümü:1928)
1885	Kamerun, Almanya’nın sömürgesi oldu
1920	İstanbul Divan-ı Harbi, Mustafa Kemal’e katılan subayları idama mahkum etti. Padişah, kararı 25 Temmuz 1920’de onayladı.
1920	Türkiye Komünist Fırkası kuruldu.
1924	Ankara Barosu kuruldu. Cumhuriyet, laiklik, demokrasi ve insan haklarının savunucusu olduğunu ilan eden Ankara Barosu’nun kuruluş tarihi 14 Temmuz 1924’tür
1926	Mustafa Kemal Paşa‘ya yönelik İzmir Suikastı girişimi sebebiyle Ziya Hurşit ve arkadaşları idam edildi
1933	Hitler Almanya’sında Naziler tüm muhalefet hareketlerini yasakladı. 2 Mayıs 1933’te sendikaların kontrolünü ele geçirmesinin arından Fırtına Birlikleri (SA) ve Polis sendika ofislerini bastı, sendika yetkilileri ve eylemciler bastırıldı ve terörist muamelesine tabi tutuldu, varlıklarına el kondu. Bağımsız işçi temsilciliği sona erdi. Naziler Devlet Partisi haline geldi, diğer tüm siyasi partiler yasaklandı, tek parti diktatörlüğü başladı.
1938	İtalya, Yahudi karşıtı Nazi modelini kabul etti
1938	Cemiyetler Kanunu, 14 Temmuz 1938’de resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girdi. Kanun, 28 Haziran 1938 tarihinde kabul edilmişti.
1942	AB’nin dış ilişkilerdeki en etkili isimlerden olan, Javier Solana Madariaga, Madrid’de doğdu. 1995 ila 1999 yıllarında NATO genel sekreterliği yaptı. 1999’dan itibaren Avrupa Birliği yüksek temsilcisi ve 2004’ten itibaren AB Dışişleri Bakanı olarak atandı. 18 Ekim 1999 ila 1 Aralık 2009 tarihleri arasında Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi genel sekreterliği yaptı.
1946	Latin Amerika’nın ünlü diktatörlerinden, asıl mesleği avukatlık olan Guatemala eski devlet başkanı Jorge Ubico Castañeda öldü. (Doğumu: 10 Kasım 1878) 14 Şubat 1931 tarihinden 4 Haziran 1944’e kadar iktidarda kaldı.
1948	Kapatılan siyasi partilerden Türkiye Sosyalist Emekçi Köylü Partisi lideri Dr. Şefik Hüsnü Deymer, beş yıl hapse mahkûm oldu. Deymer, 1912’de eğitime başladığı Paris Sorbonne Üniversitesi’nde komünist fikirlerle tanışmıştır. Balkan Savaşı ve I. Dünya Savaşı’nda Çanakkale Cephesinde tabip yüzbaşı olarak görev yapmıştır. 23 Eylül 1919 tarihinde Berlin’den gelen Türk Spartakistleri ile birlikte kurucuları arasında yer aldığı Türkiye İşçi ve Çiftçi Sosyalist Fırkası‘nın (TİÇSF) genel sekreterliğine seçildi. Parti, İstanbul’u işgal eden İngilizler tarafından kapatıldı. 1946 yılında kurduğu ve liderliğini yaptığı Türkiye Sosyalist Emekçi Köylü Partisi ise 6 aylık ömrü ile Türk siyasi tarihinin en kısa ömürlü partilerinden birisi olmuştur. Parti, kurulmasından kısa bir süre sonra Örfi İdare Mahkemesinde açılan dava sonucu “komünist mefküreli şahıslar tarafından kurulduğu ve idare edildiği” gerekçesiyle kapatılmıştır.
1950	Türkiye’de Kısmi Genel Af ilan edildi
1960	Sosyolog, yazar, çevirmen ve öğretim üyesi Ulus Baker doğdu. (ölümü:12 Temmuz 2007) Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyoloji bölümünden mezun oldu. ODTÜ, İstanbul Bilgi Üniversitesi ve Özgür Üniversite’de sinema tarihi ve sosyoloji dersleri verdi. Siyasi teori, kitle iletişim araçları, sinema alanlarında çalıştı. Birikim, Toplum ve Bilim, Virgül, Sosyalizm ve Toplumsal Mücadeleler Ansiklopedisi’nde yazılar yazdı.
1960	Eski Konya Valisi Cemil Keleşoğlu, Yassıada’da intihar etti
1965	657 sayılı Devlet Memurları Kanunu 14 Temmuz 1965 tarihinde kabul edildi
1967	Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO), fikri mülkiyete konu hakların tüm dünyada korunması amacıyla 14 Temmuz 1967 tarihinde Stockholm’de imzalanan Sözleşme ile kurulmuştur. Örgütün merkezi İsviçre’nin Cenevre kentindedir.
1968	Anayasa Mahkemesi Başkanı İbrahim Hilmi Senil’in görev süresi 14 Temmuz 1968’de sona erdi. Senil, 8 Temmuz 1966’de göreve gelmişti.
1969	ABD’de, $500, $1.000, $5.000 ve $10.000 değerindeki kâğıt paralar resmen tedavülden kaldırıldı
1970	Askerlik 20, yedek subaylık 18 aya indirildi
1970	Muhittin Taylan 14 Temmuz 1971’de Anayasa Mahkemesi Başkanı oldu. Görevi 14 Temmuz 1975’te sona erdi.
1971	Kültür Bakanlığı kuruldu, ilk Bakan Talat Halman oldu
1971	Asker, siyasetçi, İş Bankası Kurucu Üyesi, Antep Milletvekili,İstiklal Mahkemeleri yargıcı ve Atatürk’ün yakın arkadaşı olan Ali Kılıç yaşamını yitirdi. Asıl adı Süleyman Asaf Emrullah olan Kılıç Ali (Doğumu: 1889) 1961’de Yeni Türkiye Partisi’nin kurucuları arasında yer aldı. Yazar Altemur Kılıç’ın babasıdır.
1983	Türkiye’nin Brüksel Büyükelçiliği’nde görevli Dursun Aksoy, silahlı saldırıda öldürüldü. Olayı, üç ayrı Ermeni örgütü üstlendi.
1987	Olağanüstü Hal Bölge Valiliği kuruldu
1993	Anayasa Mahkemesi, Halkın Emek Partisi’nin (HEP) faaliyetlerinin Anayasa ile Siyasi Partiler Yasası’na aykırı olduğu gerekçesiyle kapatılmasına karar verdi
1993	Halkın Gücü Gazetesi sahibi ve yazarı Rıza Güneşer 14 Temmuz 1993 tarihinde öldürüldü
1994	ANAP’ın, Başbakan Tansu Çiller hakkında mal varlığını araştırma önergesi Meclis’te reddedildi. 1983’ten itibaren Meclis’te yer alan partilerin lider ve yakınlarının mal varlıklarının araştırılmasıyla ilgili önerge kabul edildi.
2006	Vedat Ahsen Coşar‘n, 18 Ekim 2004’te başlayan; Ankara, Bükreş, Sofya, Makedonya, Moskova, Kiev, Gürcistan, Moldova, Atina, Bakü, Trabzon, İstanbul ve Yalova Barolarından oluşan Karadeniz Ülkeleri Barolar Birliği Başkanlığı görevi 14 Temmuz 2006 tarihinde sona erdi
2009	Engellilerin Haklarına İlişkin Birleşmiş Milletler Sözleşmesi 14 Temmuz 2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Sözleşme, Milletler Sözleşmesi Genel Kurulu tarafından 13 Aralık 2006 tarihli ve A/RES/61/106 tarihli kararıyla kabul edilmiş ve 3 Mayıs 2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Türkiye, Sözleşme’yi 30 Mart 2007 tarihinde imzalamıştır. Sözleşme’nin onaylanması 3 Aralık 2008 tarih ve 5825 sayılı Kanunla uygun bulunmuştur.
2020	Arjantinli aktivist, yazar ve filozof, María Lugones öldü (Doğumu: 1944)
2020	Amerikalı avukat Stephen Daily Susman öldü (Doğumu: 1941)

1789	ABD’nin hukukçu başkanlarından John Quincy Adams doğdu. (Ölümü: 1848) 22 Eylül 1817 – 4 Mart 1825 ve 4 Mart 1825 – 4 Mart 1829 tarihleri arasında iki defa başkanlık görevini üstlendi. Harvard ‘da hukuk eğitimi aldı Dışişlerinde çalıştı, Hollanda ve Rusya’da elçilik yaptı. 1802 yılında ABD Senatosu’na seçildi. Monroe Doktrini’ni formüle etti.
1789	Fransız devrimci Gilbert du Motier de La Fayette, “İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi“ni Devrimci Millî Meclis’e sundu. Bildirinin hazırlanmasın, ABD başkanlarından Thomas Jefferson da yardım etmiştir. Ağustos 1792’de Lafayette’in tutuklanmasına karar verildi. Beş yıldan uzun bir süre hapiste kaldı.
1833	Sümerbank, resmen faaliyete geçti. Sümerbank Kanunu,3 Haziran 1933’te kabul edilmiş ve 11 Haziran 1933’te resmi gazetede yayınlanmıştı.
1905	Mısırlı Türk eğitimci, yargıç ve reformcu Muhammed Abduh öldü. (Doğumu: 1849) Babası Türk,[1] annesi Mısırlı’dır. El-Ezher’de mantık ve felsefe eğitimi aldı. Aynı okulda, 1877’den itibaren mantık, teoloji ve etik eğitimi verdi. 1889’da Kahire Müftüsü yapıldı ve ölümüne kadar bu görevde kaldı. 1890’da Mısır’daki ilk derece mahkemelerinde yargıç olarak atandı. 11 Temmuz 1905’te İskenderiye’de öldü. Tefsir El Manar isimli 12 ciltlik eseri Reşit Rıza tarafından 1927 yılında bastırıldı. Abduh, İslam dünyasında çağdaşlığı savunması, kadın erkek eşitliğini ve tek eşliliği savunması ile bilinmekteydi.
1960	Yazar Harper Lee’nin Bülbülü Öldürmek adlı romanı ilk baskısını yaptı. Bülbülü Öldürmek satış rekorları kırdı. Amerikan edebiyatının başyapıtlarından biri olarak kabul edildi. 1961 Pulitzer Edebiyat Ödülü’nü kazandı. Bir yıl sonra beyaz perdeye aktarıldı ve Oscar aldı.#BülbülüÖldürmek
1960	27 Mayıs’ın ardından İdam cezasında yaş haddi kaldırıldı
1971	Sabahattin Eyüboğlu, İsviçre asıllı piyanist Magdi Rufer, edebiyatçı Azra Erhat ile Vedat Günyol ve Yaşar Kemal’in eşi Tilda Gökçeli gözaltına alındılar
1979	Abdi İpekçi cinayetinin katil zanlısı, Mehmet Ali Ağca ve Yavuz Çaylan yakalandı.
1980	Ordu’nun Fatsa ilçesinde sokağa çıkma yasağı ilan edildi ve bütün evlerde arama yapıldı. Yüzlerce asker ve polis nokta operasyonları düzenledi. Belediye Başkanı Fikri Sönmez de dahil olmak üzere 300 kişi gözaltına alındı.
1984	Turgut Özal Hükümeti, özel dershanelerin faaliyetlerini sürdürmesini sağlayan, 11 Temmuz 1984 tarihli ve 3035 sayılı yasayı kabul etti. Özel dershanelerin yeniden kurulması yasalaştı. Yasa, 28 Temmuz 1984’te resmi gazetede yayınlandı. Özel Dershaneler 8 Haziran 1965 tarihli ve 625 sayılı yasa ile kurulmuştu.
1989	Dünya Nüfus Günü her yıl 11 Temmuz’da kutlanmaya başkandı. Küresel nüfus sorunları hakkında farkındalık yaratmayı amaçlayan etkinlik gününün belirlenmesine Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı öncülük etti.
1992	Kapatılan Sosyalist Parti’nin devamı olan İşçi Partisi kuruldu
1995	Daha sonra Uluslararası Ceza Mahkemesinde yargılanan Ratko Mladiç komutasındaki Sırp ordusu, Bosna-Hersek’teki Srebrenitza Bölgesi’nde, yaşanan Srebrenitza Katliamı’nı başlattı.

2019	8 Temmuz 2019 tarihinde Ümraniye’de silahlı saldırıya uğrayarak başından vurulan ve ağır yaralanan İstanbul Barosu’na bağlı 38 yaşındaki Avukat Hüseyin Yama kaldırıldığı Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesindeki tüm müdahalelere rağmen 11 Temmuz 2019’da yaşamını yitirdi. Yama avukatlıktan önce icra memuru ve mahkeme zabıt katibi olarak görev yapmıştı. Yama için İstanbul Barosu tarafından Anadolu Adliyesi’nde tören düzenlendi, cenazesi cuma namazının ardından Ataşehir Esatpaşa Mahallesi Merkez Camii’nden kaldırılarak Ihlamurkuyu Mezarlığında defnedildi. Olayın ardından tutuklanan müteahhit Mehmet Sabri K. hakkında Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından “kasten öldürme” suçundan müebbet hapis istemiyle dava açıldı. İstanbul Anadolu 3. Ağır Ceza Mahkemesi 26 Mayıs 2021 tarihli celsede sanık Mehmet Sabri Kılıç’ı, tarafı olduğu hukuki uyuşmazlıkla ilgili olarak uzlaşacağı gerekçesiyle Avukat Hüseyin Yama’yı işyerine çağırdıktan sonra silahıyla öldürmesi nedeniyle ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum edildi.

1797	Felsefeci ve siyaset kuramcısı Edmund Burke, Beaconsfield’de öldü. (Doğumu: 12 Ocak 1729 Dublin) Burke, İngiltere Avam Kamarası’nda görev yaptı. Fransız İhtilali‘ne karşı çıktı. Kuzey Amerika’daki İngiliz sömürgelerinin bağımsızlık hareketine destek verdi. Estetik üzerine felsefi çalışmalar ve Annual Register adlı siyasi dergiyi çıkardı.
1816	Arjantin, İspanya’dan bağımsızlığını kazandı
1919	Mustafa Kemal Paşa‘nın görevine son verildiği hakkında Harbiye Nezareti genelgesi yayınlandı. Mustafa Kemal Paşa 10 Temmuzda İstanbul hükümetine tarihi bir telgrafla cevap verdi.
1922	Adalet Bakanı Refik Şevket İnce‘nin görevi sona erdi. İnce, Fevzi Paşa başkanlığındaki İcra Vekilleri heyetine 24 Ocak 1921’de getirilmişti. 1931, 1935 ve 1939 seçimlerinde Manisa Milletvekilliği yaptı. 1945 yılında Demokrat Parti Kurucu Üyeliği ve 1950 seçimlerinden sonra Manisa Milletvekilliği yaptı. Menderes Kabinelerinde görev aldı. Gazeteci Yazar Emin Çölaşan’ın dedesidir.
1946	Hukukçu devlet adamlarından Nevzat Tandoğan intihar ederek yaşamına son verdi. (Doğumu 1894) İstanbul Hukuk Mektebi‘nden mezun oldu. Malatya Valiliği, Konya Milletvekilliği ve Ankara Valiliği yaptı. Evli ve iki çocuk babasıydı.
1951	Amerikalı dedektif romanları yazarı Dashiell Hammett, anti-komünist soruşturmalarda ifade vermeyi reddettiği için altı ay hapse mahkûm edildi.
1961	1961 Anayasası, 27 Mayıs 1960 tarihinde yapılan askeri darbe sonucunda hazırlanarak 9 Temmuz 1961’de halk oylaması sonucunda kabul edilmiştir. 1961 Anayasası, Milli Birlik Komitesinin geçici yönetimini sona erdirmiş ve 1924 Anayasasını yürürlükten kaldırmıştır. Türkiye’de ilk defa referandum yapılmış, halk yüzde 61,5 oranında evet oyu vermiştir. Yeni Anayasa, 1971 Muhtırası sonrasında köklü değişikliklere uğramış ve 12 Eylül Darbesi’ne kadar yürürlükte kalmıştır. #HukukTarihi #9Temmuz #Anayasa
1991	Hukukçu devlet adamlarından Orhan Hançerlioğlu yaşamını yitirdi. 1939 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi‘ni bitirdikten sonra Keşan ve Karaisalı’da kaymakamlıkları yapan Hançerlioğlu, İstanbul Belediye Müfettişi, Emniyet Şube Müdürü ve İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatrosu Müdürlüğü de yaptı. Felsefe Ansiklopedisi ve Düşünce Tarihi yapıtları ile bilinmektedir. Yedinci Gün, Ekilmemiş Topraklar, Bordamıza Vuran Deniz, Karanlık Dünya, Kutu Kutu İçinde, Büyük Balıklar, İnanç Tarihi, Felsefe Sözlüğü, Türk Dili Sözlüğü, Dünya İnançları Sözlüğü, İslam İnançları Sözlüğü, Ruhbilim Sözlüğü, Toplumbilim Sözlüğü, Ekonomi Sözlüğü ve Ticaret Sözlüğü isimli eserleri bulunmaktadır.
1997	Çankaya Üniversitesi kuruldu.
2002	Afrika Birliği Örgütü dağıldı ve yeniden yapılanarak Afrika Birliği adını aldı.
2008	Ürünlerin pazarlanması ile ilgili akreditasyon ve pazar gözetimi gerekliliklerini belirleyen ve (AET) 339/93 sayılı Tüzük’ü yürürlükten kaldıran 9 Temmuz 2008 tarihli ve (AT) 765/2008 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konseyi Tüzüğü (ABRG L 218, 13.8.2008, s. 30) kabul edildi.
2011	Güney Sudan bağımsızlığını ilan etti.
2018	Türkiye’de ilk Cumhurbaşkanlığı Hükümet Kabinesi yemin ederek göreve başladı. 9 Temmuz 2018 tarihinde açıklanan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Kabinesi’nde Abdülhamit Gül Adalet Bakanlığı görevine getirildi.
2024	Laiklik Meclisi üyesi Avukat Doğan Erkan hakkında, İstanbul Sözleşmesinden çıkılmasına karşı açılan davada görevli olan bir Danıştay hakimini eleştirdiği gerekçesiyle dava açıldı. Erkan, Belediye hukuk müşaviri iken Danıştay’a atanan hakime ilişkin eleştirisi nedeniyle Ankara 2. Asliye Ceza Mahkemesi’nde yargılanıyor.

1535	Hukukçu, felsefeci ve İngiliz devlet adamı Sir Thomas More idam Londra’da idam edildi. Kral VIII. Henry’nin İngiliz Kilisesi’nin başına geçmesine karşı çıkması nedeniyle hain olarak damgalandı. Ütopya isimli ünlü eserin sahibi ve Rönesans döneminin ünlü hümanist yazarı, 7 Şubat 1478’de doğmuştu. More eğitimine önce Oxford Üniversitesi’nde başladı. Antik Yunan ve Latin edebiyatı ile ilgilendi. İki yıllık eğitimin ardından Londra’ya döndü ve 1496 yılında hukuk eğitimine başladı. 21 yaşında Londra Barosu’na kaydını yaptırdı. 1516 yılında Ütopya’yı yazdı. More, idam edilmesinden 400 yıl sonra, 1935’te Papa XI. Pius tarafından aziz ilan edildi. Desiderius Erasmus, Deliliğe Övgü adlı eserini Thomas More’a ithaf etti.
1827	Yunanistan’ın kurulmasını ve bağımsızlığını esas alan Londra Antlaşması Birleşik Krallık, Rusya ve Fransa arasında imzalandı. Yunanistan bağımsız hale getirilecek. Antlaşma, Yunanistan’daki bütün Türk mallarının Yunanlara ait olması ve bunu kabul etmesi için Osmanlı Devleti’ne 1 ay süre tanınması, kabul etmediği takdirde Yunanistan’a yardım edilerek antlaşmasını zorla kabul ettirilmesi şartlarını içeriyordu.
1871	Kölelik karşıtı mücadele ile tanınan Brezilyalı şair Castro Alves öldü. (Doğumu: 1847)
1906	Savaştaki hasta ve yaralıların durumlarının iyileştirilmesine dair 6 Temmuz 1906 tarihli Cenevre Sözleşmesi imzalandı.
1924	Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk kadın tıp doktoru ve tıp eğitimi veren ilk kadın olan Dr. Safiye Ali Hanım Başkanlığındaki bir heyet, Uluslararası Kadınlar Kongresi’ne katılmak üzere Londra’ya gitti.
1927	1968 yılında Şura-yı Devlet adıyla kurulan Danıştay, Cumhuriyet döneminde yeniden yapılandırılarak 6 Temmuz 1927’de görevine başladı. 23 Kasım 1925 tarihli 669 Sayılı Şûra-yı Devlet Kanununa göre Danıştay, üç idari bir dava dairesi olmak üzere, dört daireden oluşmaktaydı. #HukukTarihi #Danıştay
1935	Türkiye’de şeker üretimini rasyonel hale getirmek ve daha öce kurulan dört ayrı şeker fabrikasını aynı çatı altında toplayarak şeker politikasının tek elden yürütmek amacıyla, Bakanlar Kurulu Kararı ile Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. kuruldu. Fabrikalar arasında teknik yardımlaşma ve işbirliğinin sağlanması amacıyla mevcut fabrikaları bünyesinde toplayacak şekilde 18 Haziran 1935 tarih, 2850 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına istinaden 6 Temmuz 1935 tarihinde Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. kurulmuştur. Şeker Fabrikalarının Kurulması ve Bunlara Tanınan Ayrıcalıklara İlişkin Kanun ise 5 Nisan 1925 tarihinde kabul edilmişti.
1946	Avustralyalı filozof ve önde gelen bir hayvan hakları savunucusu Peter Singer 6 Temmuz 1946’da doğdu. Princeton Üniversitesi Biyoetik bölümünde görev yaptı. Uygulamalı etik, Veganizm, Vejetaryenli ve Hayvan Hakları alanında uzmanlaştı. Hayvanların Özgürleşmesi, “Hegel-Düşüncenin Ustaları” ve Pratik Etik isimli eserleri ile bilinmektedir.
1957	Demokrat Parti Hükûmeti, İstanbul Gazeteciler Sendikası’nı bir süre için kapattı.
1964	Malavi, Birleşik Krallık’tan bağımsızlığını ilan etti
1965	644 Sayılı Millî İstihbarat Teşkilatı Kanunu, Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edildi. Kanun 22 Temmuz 1965’te resmi gazetede yayınlandı. 644 sayılı Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu ile ek ve değişikleri 2937 Sayılı ve 1 Kasım 1983 tarihli kanun ile yürürlükten kaldırıldı.
1969	Yaşar Kemal’in İnce Memed isimli romanının senaryosu sansüre uğradı
1971	Sıkıyönetim, İstanbul’daki demiryolu işçileri grevini erteledi
1972	Savcılık Bülent Ecevit hakkında soruşturma açtı
1972	Nihal Atsız, ırkçılık yaptığı iddiasıyla 15 aya mahkûm oldu. “Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme” Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun 21 Aralık 1965 tarihli kararıyla kabul edilmiş ve 4 Ocak 1969 tarihinde yürürlüğe girmişti. Türkiye, Sözleşme’yi 13 Ekim 1972 tarihinde imzalamıştı.
1979	Savcılık Milliyetçi Hareket Partisi hakkında soruşturma başlattı
1979	Kısa adı Töb-Der olan Tüm Öğretmenler Birleşme ve Dayanışma Derneği Giresun Bölge Avukatı Alaattin Aydemir öldürüldü.
1988	Yedi yıldır süren Devrimci Sol Davasında Savcı, 180 sanık için idam cezası istedi.
1991	Dr. Lale Aytaman, Muğla Valiliği’ne atandı. Aytaman, Türkiye’de ilk kadın vali oldu.
1996	Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı gazeteci yazar Kutlu Adalı faili meçhul bir cinayet sonucunda öldürüldü. 3 Ocak 1935’te Lefkoşa’da doğmuş ve ilk, orta ve lise eğitimini Antalya’da tamamlamıştır. 1950’lerden ölümüne kadar çeşitli devlet görevleri almış, gazetecilik ve yazarlık yapmıştır. Kutlu Adalı, 6 Temmuz 1996 gecesi evinin önünde gerçekleştirilen silahlı saldırıda öldürülmüştür. Polis soruşturması sonuç vermemiş, fail bulunamamış, eşi İlkay Adalı, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi‘nde Türkiye aleyhine dava açmış, etkin soruşturma yapılmaması nedeniyle Türkiye 95 bin EURO tazminata mahkum olmuştur. Kutlu Adalı cinayeti, 2021 yılında Sedat Peker tarafından ileri sürülen iddialarla yeniden gündeme gelmiş, ailesi ve çeşitli kurumlar cinayetin yeniden araştırılmasını talep etmişlerdir. Köy Raporları, Dağarcık, Söyleşi, Çirkin Politikacı Pof, Hayvanistan, Sancılı Toplum, Köprü, Şago ve “Nasrettin Hoca ve Kıbrıs” isimli eserleri bulunmaktadır.
2011	Egemen Bağış, Türkiye’nin ilk Avrupa Birliği Bakanı ve Başmüzakerecisi oldu
2020	Nijeryalı hukukçu ve siyasetçi, Inuwa Abdulkadir öldü. (Doğumu: 1966)

ULUSLARARASI HUKUK SÖZLÜĞÜ	International Law Dictionary
Türkçe	İngilizce
AB barışı koruma gücü	EU peace keeping force
AB dış ilişkiler ve güvenlik politikası	EU foreign and security policy
AB dönem başkanlığı	presidency of the Council of the European Union
AB Komisyonu	EU Commission
AB müktesebatı	acquis communautaire
AB savunma politikası	EU defence policy
AB üye devletleri	EU member states
abluka	blockade
acil durum	state of emergency
acil eylem planı	emergency action plan
açık deniz	high seas
açık kapı politikası	open door policy
açık toplum	open society
ada ve adacıklar	islands and islets
aday gösterme	nomination
aday ülke	candidate country
adaylık süreci	candidacy
ademi merkeziyet	decentralization
afrasya	afrasia
Afrika boynuzu	Horn of Africa
agreman	agrément
ağırlaşmış koşullar	aggravated circumstances
akılcılık	rationality
akıllı güç	smart power
akil adamlar	wise men
âkit taraflar	contracting parties
algı(lama)	perception
alt bölgesel örgütler	sub-regional organizations
alt komite	sub-committee
alt meclis	lower house
ambargo	embargo
ana dilde eğitim	mother tongue education
ana muhalefet partisi	main opposition party
anahtar ülke	key country
angajman kuralları	rules of engagement
anklav	enclave
anlaşmadan çekilme	withdrawal from an agreement
anlaşmanın akdedilmesi	conclusion of an agreement

1527	İtalyan tarihçi, siyaset bilimci ve filozof Niccolò Machiavelli öldü. Hükümdar (Prens) isimli eserini ve Makyavelizm kavramını dünyaya hediye etti. (Doğumu: 1469)
1633	İtalyan gök bilgini Galileo Galilei, engizisyon mahkemesinde dünyanın döndüğüne ilişkin tezini inkara zorlandı.
1788	New Hampshire, ABD Anayasasını onayladı ve 9. Eyalet olarak birliğe katıldı
1905	Egzistansiyalizm (varoşçuluk) akımının öncüsü Fransız filozof Jean-Paul Sartre doğdu (Ölümü: 1980)
1908	Londra’da 200 bin kadın, seçme ve seçilme hakkı için yürüdü. İngiltere’de kadınlar seçme ve seçilme hakkını 1918 yılında elde edebildi
1914	Nobel Barış Ödülünü kazanan ilk kadın olan Avusturyalı yazar, radikal pasifist Bertha von Suttner öldü (Doğumu: 1843)
1927	21 haziran 1927 tarihli Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu, Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edildi. 3 Mart 1986 tarihinde Basına Sansür Yasası olarak bilinen ve basın özgürlüğünü engellemekle itham edilen esaslı değişikliklere tabi tutuldu.
1934	Soyadı Kanunu, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edildi.
1934	Türkiye Garanti Bankası Kuruluş Kanunu kabul edildi.
1935	Saavedra Lamas Paktı 21 Haziran 1935 tarihinde; Arjantin, Brezilya, Meksika, Paraguay, Şili ve Uruguay arasında imzalandı. Türkiye Cumhuriyeti, “Harbin önünü almağa mahsus Cenubi Amerika Muahedesine Cumhuriyet Hükümetince vuku bulan iltihakın tasdikimi dair kanun“u kabul 20 Kasım 1936 tarihinde ederek Yurtta Sulh Cihanda Sulh ilkesi ile okyanus ötesine asış mesajı verdi.
1967	Vietnam Savaşı’na karşı olduğu için askere gitmeyi reddeden Muhammed Ali Clay 5 yıl ağır hapis ve 10 bin dolar para cezasına çarptırıldı. Ceza üzerine Clay: “Katillere yardım edip, fakirleri öldürmek için 15,000 km’lik bir mesafe kat etmeyeceğim. Ölmek istesem, burada ölürüm. Şimdi, sizinle kapışarak ölürüm. Benim düşmanım sizlersiniz! Çinliler, Vietkonglar veya Japonlar değil. Özgürlüğümü istediğim zaman bana karşı çıktınız. Hakkımı aradığımda bana karşı çıktınız. Eşitlik istediğimde bana karşı çıktınız. Benden bir yere gidip, sizlerin uğruna savaşmamı mı istiyorsunuz? Ben haklarımı ve dinî özgürlüğümü elde etmeye çalışırken; sizler bana, Amerika’da bile destek vermediniz! Kendi memleketimizde bile beni savunmadınız. Hayır! Hayır size yardım etmeyeceğim. Çünkü hiç bir Vietnamlı, yolda yürürken arkamdan: ”Pis Zenci” diye bağırmadı bana!.” dedi.
1973	Slovak avukat, aktivist ve ülkenin Cumhurbaşkanı Zuzana Čaputová doğdu. 15 Haziran 2019’da cumhurbaşkanı seçildi.
1974	1974- İskenderun Demir Çelik Fabrikaları’nda çalışan 10 bin işçi eylem yaptı. Eylem nedeniyle aralarında iki sendika başkanının da bulunduğu 17 kişi tutuklandı.
1976	Rauf Raif Denktaş, yeniden Kıbrıs Türk Federe Devleti Devlet Başkanlığı’na seçildi.
1977	Hukukçu ve Nobel Barış Ödülü sahibi Menahem Begin, İşçi Partisinin 30 yıllık iktidarına da son vererek İsrail’in 6. Başbakanı olarak göreve başladı.
1980	Hukukçu ve diplomat Feridun Cemal Erkin, 21 Haziran 1980 tarihinde vefat etti. Erkin, 1900 yılında doğmuştu. Paris Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu. Ordu Milletvekilliği ve Cumhuriyet Senatosu Üyeliği görevini yürüttü.
1982	ABD Başkanı Ronald Reagan’a suikast teşebbüsünde bulunan John Hinckley, mahkeme tarafından akli dengesi yerinde olmadığı için suçsuz bulundu.
1984	Yabancı Mahpuslara İlişkin Kurallar; Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesinin Üye Devletlere Yabancı Mahpuslara İlişkin R (84)12 Sayılı Tavsiye Kararı adıyla, Bakan Delegelerinin 21 Haziran 1984 tarihinde yaptıkları 374 sayılı oturumunda Bakanlar Komitesi‘nce kabul edilmiştir. Yabancı Mahpuslara İlişkin Kurallar, ceza ve tutukevlerinde tutulan yabancı mahkum ve tutuklular için uyulması gereken standartları belirleyen prensipler bütünüdür.
1988	Başbakan Turgut Özal’ın suikastçısı Kartal Demirağ’ın ifadesini yayınlayan Cumhuriyet muhabiri Erbil Tuşalp DGM Savcısı’nın talimatıyla gözaltına alındı. Erbil Tuşalp’ın gözaltına alınması sonrasında Cumhuriyet Gazetesi Ankara Bürosu’nda arama yapıldı.
1988	Cem Karaca beraat etti. Beraat kararı, Hafta Sonu Gazetesinin 30 Ocak 1981 tarihli sayısındaki uydurma haberde Cem Karaca ile ilgili kullanılan fotoğrafın 1979 yılında bir Alman tarafından Münih’teki 1 Mayıs kutlamaları sırasında çekildiğinin anlaşılması üzerine alındı.
1996	Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Emekli General Necdet Öztorun’un adını kullanarak Başbakanlığı döneminde Tansu Çiller’i dolandırıp örtülü ödenekten 5.5 milyar TL sızdırdıkları iddiasıyla Selçuk Parsadan dahil 4 kişi hakkında en az 5 yıl hapis istemiyle dava açtı.
1996	İstanbul Eczacı Odası “ilacın meta olmadığı” gerekçesiyle “İlaç Tanıtım Yönetmeliğinin iptali için Mahkeme’ye başvurdu.
2004	BEKSAV üyeleri İstanbul/Bakırköy Özgürlük Meydanı’nda Bush ve Rumsfeld’i “halk mahkemesinde” sembolik olarak yargıladı. Aynı gün, İncirlik’te NATO karşıtı eylem yapan TKP’li grup jandarma ile çatıştı, 26 kişi gözaltına alındı.
2009	Grönland’a kendi kaderini tayin etme hakkı verildi.
2011	Yüksek Seçim Kurulu, BDP’nin(Barış ve Demokrasi Partisi) desteği ile Diyarbakır’dan bağımsız milletvekili seçilen Hatip Dicle’nin milletvekilliğini oybirliği ile düşürdü.
2013	Tunceli’de Aleviler için kutsal sayılan Gola Çetu Parkı hakkında “baraj gölü sahasında kaldığı” gerekçesiyle mahkeme tarafından yıkım kararı verdi.
2013	Türkiye İnsan Hakları Kurumu, 21 Haziran 2012 tarihli kanun ile kuruldu. 9 Aralık 2013 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile ulusal önleme mekanizması oldu. Kurumun adı, 20 Nisan 2016’da Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu olarak değiştirildi.
2019	Medeni çalışma koşulları öngören “Çalışma Yaşamında Şiddet ve Tacizin Ortadan Kaldırılması Sözleşmesi” 21 Haziran 2019 tarihinde Cenevre’de resmen ilan edildi.
2023	Sosyal Medya’dan din ve felsefe üzerine yayınlar yapan Diamond Tema hakkında yürütülen soruşturmalar nedeniyle Laiklik Meclisi tarafından Adalet Bakanı Yılmaz Tunç hakkında suç duyurusunda bulunuldu.

404	20 Haziran 404’te Konstantinopolis Patriği Aziz İoannis Hrisostomos’un İmparator Arcadius’un eşi İmparatoriçe Aelia Eudoksia ile çatışmasından dolayı sürgüne gönderilmesinin ardından çıkan isyanlar sırasında bu ilk ahşap kilise yakılarak büyük ölçüde tahrip oldu ve inşasından 44 yıl sonra yıkıldı. İmparator II. Theodosios tarafından mimar Ruffinos’a yeniden yaptırılan Ayasofya, 10 Ekim 415’te yeniden ibadete açıldı. 1453’te kiliseden camiye çevrildi. Ayasofya, Sevr Antlaşmasının da imzalandığı 1920 Paris Konferansı sırasında büyük tartışmalara konu oldu. 24 Kasım 1934 Ayasofya Camisinin müze olması, Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edildi. 2 Şubat 1935 Ayasofya Müzesi halka açıldı ve tarihin ortak mirası olarak koruma altına alındı. Danıştay 10’uncu Dairesi, 10 Temmuz 2020’de aldığı kararla, Ayasofya’nın camiden müzeye dönüştürülmesine dair 24 Kasım 1934 tarihli Bakanlar Kurulu kararını iptal etti. 24 Temmuz 2020’de cami olarak tahsis edildi. 10 Temmuz 2020’de imzalanan 2729 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Ayasofya’nın Diyanet İşleri Başkanlığı’na devri ve ibadete açılması kararlaştırılmıştır.
1481	II. Bayezid ile Cem Sultan arasında Yenişehir Ovası’nda yapılan taht savaşını, Cem Sultan kaybetti. İki kardeş arasındaki savaş 1482 ortalarına kadar devam etti. Taht Bayezid’te kaldı. Cem Sultan Rodos’a ve ardından da Papa’ya ve Fransa’ya sığındı.
1723	İskoç Aydınlanması filozofu ve tarihçi Adam Ferguson doğdu. 1764’den 1785 yılına kadar Edinburgh’da Ahlak Felsefesi ve Etik dersleri verdi. (Ölümü: 1816)
1820	Arjantinli avukat, politikacı, ekonomist, gazeteci ve askeri lider Manuel Belgrano öldü. Arjantin Bağımsızlık Savaşlarına katıldı ve Arjantin Bayrağını tasarladı(Doğumu: 1770)
1933	Alman devrimci sosyalist politikacı ve kadın hakları savunucusu Clara Zetkin ömrünün son yıllarını geçirdiği Sovyetler Birliği’nde sürgündeyken öldü. (Doğumu: 1857) Clara Zetkin 1911 yılında ilk defa Kadınlar Günü’nü düzenlemişti. 1910 yılında Danimarka’nın Kopenhag kentinde düzenlenen Uluslararası Sosyalist Kadınlar Konferansında, 8 Mart 1857 tarihindeki tekstil fabrikası yangınında ölen kadın işçiler anısına 8 Mart’ın Dünya Kadınlar Günü olarak anılması önerisini getirmiş ve öneri oy birliğiyle kabul edilmişti.
1837	Kraliçe Victoria, 18 yaşında Birleşik Krallık tahtına çıktı. Günümüzde monarşi ile yönetilen bazı Avrupa ülkelerinin temsilcileri Kraliçe Victoria’nın soyundan gelmektedir. 10 Şubat 1840’da evlendi. Edward Oxford adlı genç Kraliçeye suikastta bulundu ancak bu suikast başarısız oldu. Fail, vatana ihanetten yargılandı, akıl hastalığı sebebiyle beraat etti. Kraliçe, 63 yıldan fazla tahtta kalarak en uzun saltanat süren Birleşik Krallık lideri oldu. (Ölümü: 22 Ocak 1901)
1840	Samuel Morse, telgrafın patentini aldı
1926	Kemal Atatürk’e İzmir’de suikast girişimiyle ilgili tutuklamalar devam etti. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası lider kadrosundan Ali Fuat Cebesoy tutuklandı. Kâzım Karabekir ise, 22 Haziran günü tutuklandı.
1927	TBMM’den “Ziraat ve Baytar Enstitüleri ile Ali Mektepleri Tesisine ve Ziraat Tedrisatının Islahına Dair kanun” kabul edildi
1938	19 Mayıs, 3466 sayılı kanunla Millî Bayram olarak kabul edildi. Gençlik Marşı, Gençlik ve Spor Bayramı Marşı olarak kabul edildi. Gençlik ve Spor Bayramı 1926 yılında Gazi Günü adıyla ilk defa Samsun’da kutlandı. 1935 yılında Atatürk Günü adıyla resmi olarak kutlanmaya devam etti ve 20 Haziran 1938 tarihinde çıkarılan “Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkındaki 2739 Sayılı Kanuna Ek Kanun” ile “Gençlik ve Spor Bayramı” olarak kabul edildi. 1981 yılında çıkarılan 2429 sayılı kanun ile 19 Mayıs “Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı” olarak kabul edildi.
1942	Danıştay Yargıcı Mustafa Yücel Özbilgin, 20 Haziran 1942 tarihinde Trabzon ili Akçaabat ilçesinde doğdu. 17 Mayıs 2006 tarihinde Ankara’da gerçekleşen terörist saldırıda görevi başında yaşamını yitirdi.
1946	1946 – Türkiye Sosyalist Emekçi Köylü Partisi, Şefik Hüsnü liderliğinde kuruldu. Partinin kurulmasından kısa bir süre sonra 2 No’lu Örfi İdare Mahkemesinde açılan dava sonucu “komünist mefküreli şahıslar tarafından kurulduğu ve idare edildiği” gerekçesiyle kapatılmasına karar verildi. İstanbul Sıkıyönetim Kurulu, partinin 16 Aralık 1946 tarihinde partiyi tüm siyasi faaliyetlerden men etti ve yöneticilerini tutukladı.
1947	ABD’de onaylanan kanun uyarınca, ABD, 20 Haziran 1947’de Yunanistan ile yardım anlaşması yaptı. Aynı anlaşma 12 Temmuz 1947’de Türkiye ile yapıldı. Türkiye ve Yunanistan ile yapılan yardım antlaşmalarından önce Amerika Birleşik Devletleri Senatosunda “Yunanistan ve Türkiye’ye Yapılacak Yardım Hakkında Kanun” 22 Nisan 1947 tarihinde kabul edilmişti. ABD Temsilciler Meclisi’nde 9 Mayıs 1947’de kabul edilen kanun, “barışa doğru önemli bir ilerleme” olarak tanımlanmış ve 22 Mayıs 1947’de Başkan Truman tarafından imzalanarak yürürlüğe girmişti.

1960	Mali ve Senegal, Fransa’dan bağımsızlığını ilan etti.
1986	Barış Derneği Davası sanıklarından olan CHP Adana Milletvekili İsmail Hakki Öztorun yargılama devam etmekte iken 20 Haziran 1986’da hayatını kaybetti. Aynı savanın sanıklarından olan İstanbul Barosu eski Başkanı Orhan Adli Apaydın ise 28 Şubat 1986 tarihinde yaşamını yitirmiştir.
1988	167 No’lu İnşaat İşlerinde Güvenlik ve Sağlık Sözleşmesi, Uluslararası Çalışma Örgütü-ILO tarafından 20 Haziran 1988 tarihinde kabul edildi. Sözleşme, 11 Ocak 1991 tarihinde de yürürlüğe girdi. Türkiye, 29 Kasım 2014 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 6571 sayılı Kanun ile sözleşmeyi onayladı.
1995	Rumen filozof ve deneme yazarı Emil Cioran öldü. İlk eseri Çürümenin Kitabı idi. Burukluk, Doğmuş Olmanın Sakıncası, Tarih ve Ütopya, Çürümenin Kitabı, Varolma Eğilimi, Ezeli Mağlup, İtiraflar ve Aforozlar Türkiye’de de basıldı. Pesimizm, Varoluşçuluk, Nihilizm ve Etik üzerine çalıştı.
1997	Anadolu Ajansı ve TRT çalışanı gazeteci Reşat Aydın öldürüldü.
2001	Dünya Mülteciler Günü ilan edildi
2007	İyi İdare Yasası kabul edildi. İyi İdare Yasası, AVRUPA KONSEYİ BAKANLAR KOMİTESİNİN İYİ İDARE KONUSUNDA ÜYE DEVLETLERE CM/REC(2007) SAYILI TAVSİYE KARARI’na ek olarak düzenlendi ve Bakanlar Komitesinin 20 Haziran 2007 tarihli 999 bis sayılı Bakan Temsilcileri toplantısında kabul edildi. İyi idare, iyi yönetişimin bir görünümüdür. İyi yönetim, sadece yasal düzenlemelerle ilgili değildir; örgütlenme ve yönetme kalitesine bağlıdır. Etkililik, verimlilik ve toplumun ihtiyaçlarına duyarlılık gereklerini karşılamak zorundadır. İyi İdare Yasasını benimsemek, kamu mallarını ve diğer kamu çıkarlarını, takip etmeyi, gözetmeyi ve korumayı gerektirmektedir. İyi İdare, bütçe gereklerine uymak zorundadır. Her türlü yozlaşmayı dışlaması gerekmektedir.
2009	Türk Tabipler Birliği Çalışan Sağlığı Bildirgesi, 20 Haziran 2009 tarihinde Ankara’da düzenlenen Türk Tabipleri Birliği II. Etik Bildirgeler Çalıştayı’nda kabul edildi. Aynı çalıştayda; Türk Tabipler Birliği Hekimlik ve İnsan Hakları Bildirgesi, Türk Tabipler Birliği Hekimlerin Toplumsal Sorumlulukları Bildirgesi, Türk Tabipler Birliği Hekim Hakları Bildirgesi, Türk Tabipler Birliği Araştırma Etiği Bildirgesi ve Türk Tabipleri Birliği Yayın Etiği Bildirgesi güncellendi.
2015	Çevre İçin Küresel Antlaşma 20 Haziran 2015 tarihinde Paris’te imzalandı. Yasal olarak bağlayıcı olan geniş ilkeleri benimsedi.

224	Roma İmparatoru Konstantin, dul ve yetimler için himaye yasası çıkardı.
1628	İngiliz Haklar Bildirgesi (Petition Of Rights), 17 Haziran 1628 tarihinde ilan edildi. Bildirge, I.Charles döneminde parlamentonun yetkilerinin azaltılması konusundaki fikirlerin yaygınlaşması sonucunda tepki olarak ortaya çıktı ve Kral Charles’in bu düşüncesine direniş gösterilerek Bildirge krala kabul ettirildi. Kral I. Charles 19 Kasım 1600 tarihinde doğmuş, 30 Ocak 1649 tarihinde ölmüştür. 27 Mart 1625 tarihinden 1649 yılında idam edilene kadar İskoçya Krallığı ve İngiltere ile İrlanda krallıklarını yönetmiştir.
1641	Emirgüneoğlu Yusuf Paşa, İran lehine bölücü ve yıkıcı propaganda yaptığı iddiasıyla Sultan İbrahim’in emriyle idam edildi.
1878	Mekteb-i Hukuk-ı Şâhâne, Birinci Meşrutiyetin ve Kanunu Esasinin ilanının hemen ardından 7 Kasım 1878 tarihinde kuruldu. Sultanahmet ve Ayasofya Camileri arasında, Adliye Nezareti’nin bahçesindeki binası iki yıl içinde inşa edildi ve 17 Haziran 1880 Perşembe günü eğitime başladı. Türkiye’deki modern hukuk eğitiminin ve hukuk fakültelerinin temeli bu okul ile atıldı. Bu okulun arından Selânik, Konya, Bağdat, Beyrut ve Ankara hukuk mektepleri açıldı. Mekteb-i Hukuk’un mirası İstanbul Hukuk Fakültesi’nde devam etti.
1898	Atatürk’ün eşi, hukukçu ve Türk Modernleşmesinin sembollerinden olan Latife Hanım, (Uşaklıgil) doğdu. (Ölümü:1975)
1925	Kimya ve bakteri savaşının yasaklanmasına dair Cenevre Protokolü kabul edildi
1926	Kadıköy Su Şirketi devletleştirildi. “Kadıköy Su Şirketi”nin satın alınmasına dair sözleşme 1927 de imzalandı.
1939	Fransa’da Giyotin‘le “halka açık” son infaz, Versay şehrinde Saint-Pierre Hapishanesi’nin (şimdiki Adalet Sarayı) dışında gerçekleştirildi. Giyotinle son idam ise, 10 Eylül 1977‘de yapıldı.
1942	Mısırlı hukukçu ve Nobel Barış Ödülü sahibi Muhammed el-Baradey doğdu. Hukuk eğitimini Kahire Üniversitesi’nde 1962’de tamamladıktan sonra New York Üniversitesi’nde uluslararası hukuk doktorası yaptı. Doktora eğitimi sürerken, 1964’te BM‘de Mısır Daimi Temsilciliği’nde görev yapmaya başladı. 1980’de diplomatlık görevini bırakarak Birleşmiş Milletler Eğitim ve Araştırma Enstitüsü’nde Uluslararası Hukuk Programı’nı yönetti. 1997’de, Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu(UAEA) Başkanlığını üstlendi. Mısır’ın geçici Cumhurbaşkanı yardımcısı seçildi ancak görevinden istifa etti. Haziran’daki 2013 Mısır Askerî darbesi sonrasında hakkında vatana ihanet suçlaması ile dava açıldı.
1944	Macar siyasetçi ve hukukçu Dénes Berinkey öldü. (Doğumu: 1871) Berinkey, Mihály Károlyi döneminde iki ay Macaristan Krallığı başbakanı olarak da görev yaptı.
1944	İzlanda, Danimarka’dan ayrıldı ve cumhuriyet ilan etti
1946	Türkiye İşçi ve Çiftçi Partisi, İstanbul’da kuruldu. Etem Ruhi Balkan, Selahattin Yorulmazoğlu, Mehmet Şükrü Sekban, Necmeddin Deliorman, İrfan Recep Nayal, Ali Esenkova ve İbrahim Tokay kurucular arasında yer alan isimlerdi.
1948	ILO 87 No’lu Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Sözleşmesi, Uluslararası Çalışma Örgütü(ILO) tarafından 17 Haziran 1948 tarihinde kabul edildi. Türkiye tarafından 25 Kasım 1992 tarihli ve 3847 sayılı kanun ile kabul edildi. Sözleşme, çalışanların ve işverenlerin herhangi bir ayrım yapılmaksızın ve önceden izin almaksızın istedikleri kuruluşları kurma ve bu kuruluşlara üye olma hakkını garanti altına almış, örgütlenme hakkını ve sendikal özgürlükleri düzenlemiştir.
1948	ILO 88 No’lu İş ve İşçi Bulma Servisi Kurulması Sözleşmesi, Uluslararası Çalışma Örgütü(ILO) tarafından 17 Haziran 1948 tarihinde kabul edildi. Sözleşme Türkiye tarafından 30.11.1949 tarihinde 5448 sayılı yasa ile kabul edilerek Resmi Gazetenin 07.12.1949 tarihli sayısında yayınlandı ve yürürlüğe girdi.
1952	Türkiye Sosyalist Partisi 17 Haziran 1952 tarihinde Askeri Mahkeme kararıyla kapatıldı.
1964	ILO 122 No’lu İstihdam Politikası Sözleşmesi, 17 Haziran 1964 tarihinde Uluslararası Çalışma Örgütü-ILO tarafından kabul edildi. Türkiye tarafından 9.11.1976 tarihli ve 2027 yasa ile onaylanarak Resmi Gazetenin 23.10.1977 tarihli sayısında yayınlandı ve yürürlüğe girdi. Sözleşme, iktisadi gelişme ve kalkınmayı teşvik etmek, hayat seviyesini yükseltmek iş gücü ihtiyaçlarını karşılamak ve işsizlik ve eksik istihdam sorununu çözümlemek amacıyla, tam ve verimli istihdama ve işin serbestçe seçilmesi amacıyla aktif bir politikayı öngörmektedir.
1972	ABD’de Watergate skandalı patladı.
1972	Hukuki veya Ticari Konularda Adli ve Gayri Adli Belgelerin Yabancı Memleketlerde Tebliğine Dair Sözleşmenin Onaylanması Hakkında Bakanlar Kurulu Kararı, Resmi Gazetenin 17 Haziran 1972 tarihli sayısında yayınlandı. Karar 3 Mayıs 1972 tarihinde kabul edilmişti.
1994	Birleşmiş Milletler (BM) tarafından ilan edilen Dünya Çölleşme ve Kuraklıkla Mücadele Günü kutlanmaya başlandı.
1999	ILO 182 No’lu En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması ve Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Acil Eylem Sözleşmesi, Uluslararası Çalışma Örgütü-ILO tarafından 17 Haziran 1999 tarihinde kabul edildi. Türkiye tarafından 25 Ocak 2001 tarihli ve 2528 sayılı kanun ile kabul edilen sözleşme 27 Haziran 2001 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
2000	BM Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi, 17 Haziran 2003 tarihinde Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından onandıktan sonra Resmi Gazete’de yayınlandı. Sözleşme, 16 Aralık 1966 tarihli, 2200A (XXI) sayılı Genel Kurul kararıyla kabul edilmiş ve imza, onay ve katılmaya açılmış, 27. Maddesi uyarınca, 3 Ocak 1976 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Türkiye, “Birleşmiş Milletler Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesini 15 Ağustos 2000 tarihinde imzalamıştır.
2019	Mısır eski cumhurbaşkanı ve hukukçu Muhammed Mursi öldü. (Doğumu: 1951) Askeri darbe sonucunda görevden alınan ve hapse atılan Mursi’nin insanlık dışı tutukluluk koşullarında kalması insan hakları örgütleri tarafından eleştirildi. Mısır devlet raporlarına göre, 17 Haziran 2019’da, yargılandığı sırada duruşmada bilincini kaybettikten sonra hastanede öldü. Öldüğü gün, yargılandığı, başka davalardan aldığı 45 yıl hapis cezası onanmıştı.

Hukuk Ansiklopedisi

İsmail Türk

Kamu Maliyesi ( Prof. Dr. İsmail Türk

İktisadi Planlama Prensipleri / Prof. Dr. İsmail Türk

Cumhuriyet’in 50 nci Yılında Türkiye’de Sanayileşme ve Sorunları Semineri / Prof. Dr. İsmail Türk

Maliye Politikası Amaçlar-Araçlar ve Çağdaş Bütçe Teorileri / Prof. Dr. İsmail Türk

1 Ağustos – Hukuk Takvimi

980

Fars bilim insanı ve filozof İbni Sina(Avicenna), doğdu. (ö. 1037)

1291

Uri, Schwyz ve Unterwalden kantonları, İsviçre’nin temelini attı.

1560

İskoçya Parlamentosu, Papa’nın otoritesini artık tanımayacağını bildirdi, böylece İskoç Kilisesi ortaya çıkmış oldu.

1619

İlk Afrikalı köleler, Virginia’nın Jamestown şehrine getirildi.

1744

Fransız doğa bilimci ve evrim konusunda yaptığı çalışmalarla tanınan Jean-Baptiste Lamarck, dünyaya geldi. (ö. 1829)

1787

Alfonso de Liguori, İtalyan avukat, daha sonra piskopos olmuş ve Redemptorist tarikatını da kurmuştur (ö. 1696)

1809

1830

Belçikalılar’ın Hollanda’ya karşı ayaklanmasıyla Belçika kuruldu.

1834

Britanya İmparatorluğu’nda kölelik kaldırıldı.

1840

İlk Türkçe gazete olan ‘Ceride-i Havadis’ yayımlanmaya başlandı.

1868

Alaska ABD tarafından Rusya İmparatorluğu’ndan 7.2 milyon dolara satın alındı.

1876

Colorado, 38. eyalet olarak ABD’ye katıldı.

1902

ABD, Panama Kanalı’nın haklarını Fransa’dan satın alarak kanalın inşaatını başlattı.

1920

1930

1932

1933

1933

Hukukçu ve diplomat Özdem Sanberk, 1 Ağustos 1938 tarihinde, Mübadeleden önce Türkiye’ye gelen Balkan kökenli bir ailenin çocuğu olarak Ankara’da dünyaya geldi.

1943

1944

1948

1950

1951

Yabancı Sermaye Yatırımlarını Teşvik Kanunu çıktı.

1963

Büyük Britanya, Malta’ya 1964’te bağımsızlığını vermeyi kabul etti.

1968

1971

Akşam Gazetesi yazarı Çetin Altan ve Yazı İşleri Müdürü Doğan Koloğlu, Çetin Altan’ın 8 Kasım 1967’de yayınlanan “Sovyet İhtilalinin 50.Yılı” başlıklı yazısından dolayı 1.5 yıl hapis ve 4’er ay sürgün cezası aldı.

1971

Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) kuruldu. Derneğin “Türkiye’nin demokratik ve planlı yoldan kalkınması ve Batı uygarlık seviyesine ulaşmaya hizmet amacıyla kurulduğu” açıklandı.

1973

1975

1976-

Ankara’da bir Camii’de ayin yapan ve Nur Cemaati’ne bağlı oldukları öne sürülen 30 kişi gözaltına alındı.

1980

Siyasi nedenlerle 10 ilde 24 kişi öldürüldü.

1983

TİP Davası’nda MYK üyesi Avukat Alp Selek savunma yaptı: “Bu davanın açılması Anayasa’ya ve Siyasi Partiler Kanunu’na aykırıdır”

1987

Tutuklu ailelerinin İstanbul Bayrampaşa Cezaevi önündeki açlık grevini çevik kuvvet ve sivil polisler dağıttı. Aileler, tutuklu ve hükümlülerin cezaevlerinde tek tip elbise zorunluluğu, sevk zinciri vb. dayatmalara karşı başlattığı açlık grevine destek eylemleri yapıyordu.

1988

1988

Trafikte ceza puanı uygulamasına başlandı.

1989

Tunceli’de bir kırtasiyecide Nazım Hikmet’in şiirlerinin basılı olduğu kartpostallara el konup kırtasiyeci Mehmet Orhan gözaltına alındı.

1991

Terörle Mücadele Kanunu’nun TCK 146/1-2. maddelerinden hüküm giyenleri ”Şartlı Tahliye” yasası kapsamı dışında bırakan maddesinin Anayasa Mahkemesi’nce iptal gerekçesinin yayınlanmasının ardından, sol örgüt davaları mahkumlarının cezaevlerinden tahliyeleri devam etti.

1991

1996

1996

1998

1999

Avrupa’da deli dana krizinden dolayı İngiliz etine konan ambargo kaldırıldı.

2001

Hollanda’nın başkenti Amsterdam’da bir grup eylemci İtalya konsolosluğunu işgal etti. Eylemciler, İtalya’da yapılan G-8 zirvesi sırasında İtalyan polisinin küreselleşme karşıtlarına sert davranmasını protesto etmek istedi. 49 eylemciden 29’u yakalanarak tutuklandı.

2001

Almanya’da eşcinsellere evlilik hakkı tanıyan yasa yürürlüğe girdi. Yasa, eşcinsel çiftlere diğer çiftlerin yararlandığı tüm sosyal hakları tanıyor.

2001

2002